ΑΒΕΡΩΦ

Διαδικτυακό Θωρηκτό

  • Ἡ Ἱστορία,ΔΕΝ ἀλλάζει !

  • Ἡ Μακεδονία εἶναι Ε Λ Λ Α Δ Α

  • Πρόσφατα άρθρα

  • Kατηγορίες

  • Υπέρ της ζωής, κατά των εκτρώσεων

  • ΓΙΑ ΣΥΝΔΡΟΜΕΣ

  • Η ΒΟΡ.ΗΠΕΙΡΟΣ ΕΙΝΑΙ ΕΛΛΗΝΙΚΗ

  • Ἀπό τήν Φλωρεντία,στήν ΑΥΤΟΝΟΜΙΑ

  • ΜΕΤΑΜΟΥΣΕΙΟΝ – Θ/Κ «Γ.ΑΒΕΡΩΦ»

  • Μαθαίνουμε…

  • ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ

  • ΣΥΝΤΑΚΤΙΚΟΝ

  • ΝΕΩΤΕΡΟ ΕΓΚΥΚΛΟΠΑΙΔΙΚΟ ΛΕΞΙΚΟ «ΗΛΙΟΥ»

  • ΜΕΓΑ ΛΕΞΙΚΟΝ (Δ.ΔΗΜΗΤΡΑΚΟΥ)

  • ΛΕΞΙΚΟΝ ΗΣΥΧΙΟΥ

  • ΛΕΞΙΚΟΝ «LIDDEL-SCOTT»

  • ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΥΘΟΛΟΓΙΑ

  • ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑ

  • 324 – 1453

  • ΧΡΟΝΙΚΟΝ ΤΗΣ ΑΛΩΣΕΩΣ

  • 1 8 2 1

  • Ἀπομνημονεύματα Ἡρώων τοῦ 1821

  • Ὁ ΕΛΛΗΝΟ – ΤΟΥΡΚΙΚΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ τοῦ…

  • ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΟΣ ΑΓΩΝ (1904-8)

  • ΒΑΛΚΑΝΙΚΟΙ ΠΟΛΕΜΟΙ ’12- ’13

  • ΤΟ ΠΝ ΤΙΜΑ ΤΟΥΣ ΒΑΛΚΑΝΙΚΟΥΣ

  • Α’ ΠΠ (1914-18)

  • Μ.ΑΣΙΑ (1919-22)

  • O X I (1940-41)

  • ΙΩΑΝ.ΜΕΤΑΞΑΣ

  • ΕΑΡΙΝΗ ΕΠΙΘΕΣΙΣ (9-24 Μαρ.1941)

  • Η ΜΑΧΗ ΤΩΝ ΟΧΥΡΩΝ (1941)

  • Η ΜΑΧΗ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ (1941)

  • Β’ ΠΠ (1 9 4 1 – 4)

  • ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ Θ/Κ «ΓΕΩΡ. ΑΒΕΡΩΦ»

  • ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΚΟΛΟΚΟΤΡΩΝΗΣ

  • ΙΩΑΝΝΗΣ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΣ

  • ΔΙΟΝΥΣΙΟΣ ΣΟΛΩΜΟΣ

  • ΕΓΕΡΤΗΡΙΟΝ ΣΑΛΠΙΣΜΑ

  • Πρόσφατα σχόλια

    Γιώργης στη Αβέρωφ: Δέκα «ολόκληρα» χρόνια…
    ΘΑΝΟΣ ΚΟΥΚ στη Ας σταματήσουμε επιτέλους την…
    Επικαιρότητα 7ης Μαΐ… στη Κερδισμένος ο «επιτήδειος ουδέ…
    Μέλια στη Αβέρωφ: Δέκα «ολόκληρα» χρόνια…
    ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ ΠΙΝΌΤΣΗ στη Αβέρωφ: Δέκα «ολόκληρα» χρόνια…
  • Ὁ Γκρεμιστής Κωστῆ Παλαμᾶ

  • Θ/Κ «Γ. ΑΒΕΡΩΦ» ΣΗΜΑ 3 Δεκ.1912

  • ΟΡΚΟΣ ΕΦΗΒΩΝ

  • ΟΡΚΟΣ ΤΩΝ ΦΙΛΙΚΩΝ

  • ——————————

  • ΦΟΡΕΣΙΕΣ καί ΑΡΜΑΤΑ τοῦ ’21

  • Η ΟΜΙΛΙΑ ΣΤΗΝ ΠΝΥΚΑ (1838)

  • ΠΑΥΛΟΣ ΜΕΛΑΣ (1974) …ἡ ταινία

  • ΒΟΥΛΓΑΡΙΚΑΙ ΩΜΟΤΗΤΕΣ

  • Μία ἀνοικτή πληγή Μνήμης 1914-23

  • Η ΜΑΥΡΗ ΒΙΒΛΟΣ ΤΗΣ ΚΑΤΟΧΗΣ

  • ——————————

  • Ζημίαι τῶν ἀρχαιοτήτων έκ τοῦ πολέμου καί τῶν στρατευμάτων κατοχῆς (1946)

  • Ο ΦΙΛΕΛΛΗΝ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΟΣ

  • ΘΑ ΑΝΟΙΞΗι Ο ΦΑΚΕΛΛΟΣ ;

  • ΑΘΑΝΑΤΟΙ !!!

  • 1944-49

  • ΑΓΕΛΑΣΤΟΣ ΠΕΤΡΑ

  • ΣΕΜΝΩΝ ΘΕΩΝ

  • ΟΙ ΤΥΜΒΩΡΥΧΟΙ ΤΩΝ ΘΕΩΝ

  • ΔΙΟΛΚΟΣ,ΓΙΑ 1500 ΧΡΟΝΙΑ

  • ΤΟ ΘΑΥΜΑ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ

  • ΟΧΙ ΣΤΟ ΤΖΑΜΙ

  • M.K.I.E.

  • Γιά ἀποπληρωμή ἐξωτ.χρεῶν,μόνο…

  • Ἡ ἔξοδός μας,εἶναι ἡ Κ_ _ _ά _α τους !

  • ΜΗΝ ΑΝΗΣΥΧΕΙΣ…

  • INSIDE JOB

Πολιτικαί Διαμάχαι, Ἐμφύλιοι Πόλεμοι καί Ἔλεγχος τούτων ὑπό τοῦ Ἰωάννου Μακρυγιάννη

Posted by Μέλια στο 7 Ιανουαρίου, 2022

.

ὑπό Ἰωάννου Ν. Καλλιανιώτου
Καθηγητοῦ τοῦ Πανεπιστημίου τοῦ Scranton

«Σᾶς λέγω ὡς τίμιος ἄνθρωπος, εἶχα ὡς τότε μεγάλο σέβας καὶ ῾σ αὐτοὺς καὶ τοὺς σιχάθηκα νὰ μὴν τοὺς βλέπω, κι᾿ ἀναθεμάτισα τὴν λευτερίαν, ποῦ θά κάμωμε μ’ αὐτούς ὅλους. Τότε ἀπελπίστηκα καί γύρεψα νά φύγω διά ἔξω˙μέ βάσταξαν κ’ ἔμεινα. Ἀπό ἐκεῖ πήγα με εἰς  τά χωριά… καί πολεμούσαμε νύχτα καί ἡμέρα καί σκοτωνόμαστε ἀπό τὄνα μέρος καί τ’ ἄλλο.»

«Ἔπεσε ἡ διχόνοια ἀναμεταξύ τους τῶν ἀντάρτων καί πῆγαν πίσου εἰς τήν Τουρκιά. Σκοτώθηκαν καμμιά τρακοσιαριά ἀπό τὄνα τό μέρος κι’ ἀπό τ’ ἄλλο καί πληγώθηκαν. Κ’ ἔπαθαν οἱ ἐπαρχίες ἀπό τά βασιλικά στρατέματα, ὁποῦ ἀφανίστηκαν οἱ δυστυχισμένοι κάτοικοι.»

Ἰωάννης Μακρυγιάννης

Α΄. Πρόλογος

Ἡ ἀνεκδιήγητος Ἐπανάστασις τοῦ 1821 ἀνέδειξε τό μεγαλεῖον τῆς φυλῆς μας καί ἀπεκάλυψεν τούς ἡρωϊκούς ἡμῶν ἀγωνιστάς προγόνους, τούς ὁποίους ἀναγνωρίζομεν καί διατηροῦμεν ὡς πρότυπα αὐτοθυσίας, ἀγάπης πρός τήν πατρίδα καί βαθείας πίστεως πρός τήν Ἁγίαν μας Ὀρθοδοξίαν. Ἀλλ’ ἐξέθεσε αὕτη καί τούς «μεγάλους» ξενόφερτους πολιτικούς, οἱ ὁποῖοι εἰσήγαγον τήν διχόνοιαν καί τόν φατριασμόν, ἐδίχασαν τό δυστυχές νέον κράτος καί τό ὡδήγησαν εἰς ἐμφυλίους πολέμους. Ἡ τετρακοσιοετής Ὀθωμανική δουλεία δέν ἠμπόρεσε νά ἐξαλείψῃ ἀπό τόν λαόν μας τήν ἐπιβλητικότητα τοῦ ἀρχαίου Ἑλληνισμοῦ καί τήν μετριόφρονα Βυζαντινήν του ἀξιοπρέπειαν. Ἐδιδάχθημεν ἐπί ἑκατόν πενῆντα ἔτη διά τήν προσφοράν καί τά παθήματά των, ὥστε νά εἴμεθα ἡμεῖς οἱ ἀμέτοχοι ἀπόγονοί των ἐλεύθεροι ἀπό τούς βαρβάρους Τούρκους. Τά τελευταῖα πεντήκοντα ἔτη, οἱ διευθαρμένοι ξενόφερτοι καί πάλιν πολιτικοί μας μέ τήν κατευθυνομένην πολιτικήν των καί τήν ἀνθελληνικήν καί ἄθεόν των παιδείαν ὑπεβάθμισαν καί ἀπέβαλον τήν Ἱστορικήν ἀλήθειαν καί τά αἴτια τῆς Ἐπαναστάσεως, ἀποβάλλοντες ἀκόμη καί τούς ἥρωας τῆς Ἐπαναστάσεως καί πᾶν ἱερόν καί ὅσιον ἀπό τάς σχολικάς αἰθούσας καί τούς ἄλλους δημοσίους χώρους. Οἱ ψευδο-πολιτικοί οὗτοι, ἀπόγονοι τῶν κοτζαμπάσηδων καί σύγχρονοι μεμυημένοι εἰς τάς «φιλικάς» (μασονικάς) ἑταιρείας, ἔχουν τήν ἀπαίτησιν νά τούς τιμοῦν καί νά τούς εἰσακούουν οἱ ἐγκαταλελειμμένοι πολῖται τῆς χώρας καί νά ὑποτάσσωνται εἰς τάς δικτατορικάς ἐντολάς των (οὐσιαστικῶς, εἰς τάς τοιαύτας τῶν Illuminati, οἱ ὁποῖοι τούς ἐξουσιάζουν). Πρᾶγμα ἀδύνατον καί ἀκατανόητον διά τόν νουνεχῆ, σοφόν, παραδοσιακόν καί ἐκ δημιουργίας ἐλεύθερον Ἕλληνα νά ἀποδέχεται ἀνθρώπους, τοιαύτης μηδαμινῆς ἀξίας καί ἀνυπάρκτου ἀρετῆς. ἀκόμη καί ἀφωρισμένους, ὡς ἡγέτας του.

Ὁ βίος, ἡ πολιτεία, ὁ πατριωτισμός καί ἡ πίστις τοῦ μεγάλου ἥρωος τῆς Ἑλληνικῆς Ἐπαναστάσεως, τοῦ στρατηγοῦ Ἰωάννη Μακρυγιάννη, εἶναι μοναδικά εἰς τήν Ἱστορίαν τῆς Νεοτέρας Ἑλλάδος. Εἶχα διαβάσει πρό ἐτῶν τά στρατιωτικά καί πολιτικά γεγονότα τῆς περιόδου 1821-1864 εἰς τά Ἀπομνημονεύματα τοῦ Μακρυγιάννη καί ἕνας καλός φίλος μοῦ ἔφερε κατόπιν καί τά Ὁράματα καί Θάματα τοῦ Στρατηγοῦ Μακρυγιάννη. Τό τρέχον ἔτος, λόγῳ τῶν 200 ἐτῶν ἀπό τήν Ἐπανάστασιν τοῦ 1821, ἐδιάβασα καί πάλιν τά θαυμαστά καί ἀντικειμενικά αὐτά Ἱστορικά ἔργα τοῦ μεγάλου «πατριδοφύλακα» τῆς χώρας μας. Ὅσον περισσότερον κάποιος διαβάζει, ἐμβαθύνει καί ἀναπολεῖ τά γεγονὀτα τά ἀναφερόμενα εἰς τά Ἱστορικά αὐτά ἔργα τόσον καλύτερα ἀντιλαμβάνεται τάς δυσχερείας τῶν ἡρωϊκῶν προγόνων μας διά νά ἀποτινάξουν τόν ζηγόν τῶν βαρβάρων Μουσουλμάνων, τήν δημιουργίαν κράτους καί Συντάγματος, τήν πολιτικήν κρίσιν, τήν ὁποίαν ἐβίωσεν ὁ λαός μας ἀπό τούς εἰσαγωμένους ἐκ τῆς Δύσεως διεφθαρμένους πρώτους πολιτικούς καί τούς ἐμφυλίους σπαραγμούς, ἐν μέσῳ τῶν ἀπελευθερωτικῶν ἀγώνων κατά τῶν Ὀθωμανῶν.

Ὁ Μακρυγιάννης κατήγετο ἀπό τήν Ρούμελην, ἀπό οἰκογένειαν γεωργῶν καί ποιμένων, ὡς καί οἱ πλεῖστοι Ἕλληνες τῆς περιόδου ταύτης τῆς μακροχρονίου δουλείας. Δέν ὑπῆρξεν κλέφτης καί ἀρματωλός, ἀλλ’ ὀρφανός ἀπό πολύ μικράν ἡλικίαν προσεπάθει νά προσφέρῃ τά πρός τό ζῆν ἐργαζόμενος χωρίς νά ἐπιβαρύνῃ τήν οἰκογένειάν του. Ἐγεννήθη τῷ 1797 καί ἀπέθανεν τῷ 1864. Τῷ δέ 1820 ἐμυήθη εἰς τήν Φιλικήν Ἑταιρείαν καί λόγῳ ὕψους, ὁ Γιαννάκης ὠνομάσθη Μακρυ-γιάννης. Ἦτο εὐγενής, εὐσεβής, φιλότιμος, εὐαίσθητος ἀλλά καί τραχύς, δίκαιος, σώφρων, εὐφυής, θεοσεβής μέ βαθεῖαν πίστιν καί μέγαν πατριωτισμόν, τά ὁποῖα τόν ὡδήγησαν εἰς τήν ὑπεράσπισιν τῆς Ὀρθοδοξίας καί τῆς πατρίδος, ἀλλά καί εἰς τήν ἀγάπην διά τά ὅπλα πρός προάσπισιν τούτων. Ἄνθρωπος μέ πολλάς ἀρετάς, μέ οἰκονομικήν ἀνρξαρτησίαν, μέ πνεῦμα οἰκονομίας ἀλλ’ ἄνευ φιλαργυρίας, ἀνήρ μεγάλης φιλανθρωπίας μέ ἀποστροφήν πρός τήν ἁρπαγήν καί μῖσος πρός τό πλιάτσικον, ἀνιδιοτελής ἐθνοπατήρ, ὁ πολεμικώτατος τῶν ἀνδρῶν, ὁ γνησιώτατος στρατιωτικός χαρακτήρ τῆς Ἐθνικῆς μας Ἐπαναστάσεως, τό καθαρώτατον τέκνον τῆς Ἑλλάδος, ἀποφασιστικός, ἄτρομος πρός τούς κινδύνους, πράγματι εἷς γενναῖος ἥρωας τοῦ Ἱστορικοῦ 1821.

Β΄. Μάχαι καί Ἐμφύλιοι καί Συμμετοχή τοῦ Μακρυγιάννη

           Ὁ νεαρός Ἰωάννης Μακρυγιάννης λαμβάνει μέρος εἰς τήν ἐπανάστασιν τόν Αὔγουστον τοῦ 1821 εἰς τήν Ἄρταν. Ἐκ τῆς Ἄρτης ἐξεκίνησεν μέ δέκα ὀκτώ (18) ἄνδρας, τό πρῶτόν του στρατιωτικόν σῶμα καί τόν Σεπτέμβριον τοῦ 1821 λαμβάνει μέρος εἰς τήν μάχην τοῦ Σταυροῦ καί ἀγότερον, ἐπληγώθη εἰς τήν μάχην τοῦ Πέτα, πολεμῶν ὑπό τοῦ ὁπλαρχηγοῦ Γώγου Μπακόλα. Ἐν συνεχείᾳ, συμμετέχει εἰς τήν πολιορκίαν τῆς Ἄρτης.Τόν Δεκέμβριον τοῦ 1821 κατῆλθεν εἰς τό Μεσολόγγιον μετά τοῦ Παπαηλιοπούλου, συμβάλλων εἰς τόν ἀγῶνα τῶν πολεμιστῶν τούτων καί παρέμεινεν ἐκεῖ ἕως τόν Μάρτιον τοῦ 1822˙ κατόπιν ἐπιστρέφει καί πάλιν εἰς τήν Ἀνατολικήν Ἑλλάδα. Κατά τάς στρατιωτικάς ἐπιχειρήσεις εἰς Ὑπάτην, πρός κατάληψιν τοῦ φρουρίου της, ἀναδεικνύεται καί πάλιν ἡ γενναιότης τοῦ Μακρυγιάννη, μέ κίνδυνον νά συλληφθῇ ὑπό τῶν Τούρκων. Μετά τήν ἀποτυχίαν εἰς τήν Στυλίδα καί Ὑπάτην, Ἀπρίλιον τοῦ 1822, ἀρχίζει μία μεγάλη ἔρις μεταξύ τοῦ Ἀρείου Πάγου[1] καί τοῦ Ὀδυσσέως Ἀνδρούτσου. Ὁ Μακρυγιάννης παρεμβαίνει ἐλέγχων τήν στάσιν τῆς Κυβερνήσεως καί τοῦ Ἀρείου Πάγου κατά τοῦ γενναίου αὐτοῦ στρατιωτικοῦ ἀνδρός καί ἄλλωνἀγωνιστῶν, καθ’ ὅτι ἡ στάσις τῶν ἐξηρτημένων ἀπό τήν Δύσιν πολιτικῶν ἦτο πάντοτε δυσμενής πρός τούς στρατιωτικούς. Ἀργότερον, εἰς τήν Λαμίαν, τόν Ἀπρίλιον 1822, καί κατόπιν, εἰς τήν μάχην τῆς Νευροπόλεως (Ἰούνιον 1822),[2]πάνοτε μέ τήν συμμετοχήν τοῦ Μακρυγιάννη, οἱ Ἕλληνες καταλαμβάνουν φρούρια καί καταστρέφουν καί τά ἐργαστήρια παρασκευῆς τροφίμων τοῦ Δράμαλη. Ἦτο δέ, ὁ νεαρός οὗτος, ὁπλαρχηγός τεσσάρων χωρίων τῶν Σαλώνων καί συνεμάχετο μετά τῶν στρατευμάτων τοῦ Πανουργιᾶ.

Ὁ Μακρυγιάννης δέν συμμετεῖχε ποτέ εἰς τάς κομματικάς διαιρέσεις, αἱ ὁποῖαι ἦσαν συχναί καί μεγάλαι καί ὡδήγησαν εἰς ἐμφυλίους σπαραγμούς.Οἱ μέν πολιτικοί «ἠξίωσαν τό δικαίωμα τοῦ διατάσσειν καί ὑπακούεσθαι».[3] Οἱ δέ ἀδικηθέντες στρατιωτικοί, οἱ ὁποῖοι ἔδωσαν τήν ζωήν των διά τήν ἀπελευθέρωσιν τῆς χώρας, δέν ἀνεγνώριζον τοιοῦτον δικαίωμα εἰς τούς ξενόφερτους Εὐρωπαΐζοντας πολιτικούς.Αἱ πολιτικαί ραδιουργίαι συνεχίζονται ἀπό τό Ναύπλιον καί κατόπιν μεταφέρονται εἰς Ἀθήνας. Σκοπός των ἦτο ἡ διαίρεσις καί διαμάχη μεταξύ τοῦ Ἀνδρούτσου καί τοῦ Γκούρα, ἀλλ’ ὁ Μακρυγιάννης, ὡς φίλος τοῦ Γκούρα, κατόρθωσεν καί πάλιν νά συμφιλιώσῃ τούς δύο ἄνδρας.

Τόν Αὔγουστον τοῦ 1822, ὁ Μακρυγιάννης κατέρχεται διά πρώτην φοράν εἰς Ἀθήνας καί ἔκτοτε παρέμεινεν ὡς συμπολίτης καί προστάτης τῶν Ἀθηναίων, ἀγοράζων ἀργότερον καί ἕν κτῆμα Νοτιο-Ἀνατολικῶς τῆς Πλάκας ἕως τάς στήλας τοῦ Ὀλυμπίου Διός. Ἔκτοτε πρωτοστατεῖ οὗτος τῆς στρατιωτικῆς καί πολιτικῆς ζωῆς τῶν Ἀθηνῶν, προσαρμοσθείς δέ καί εἰς τόν βίον καί τάς συνηθείας τοῦ προηγμένου Ἀθηναϊκοῦ λαοῦ, ὁ τραχύς στρατιωτικός, ἀλλ’ ἀγνός, ἠθικός, σώφρων καί θεοσεβής οὗτος ἀνήρ, τόν ὁποῖον κατέστησεν ὁ φρούραρχος Γκούρας ὡς ἀντιφρούραρχον τοῦ κάστρου τῶν Ἀθηνῶν.   Τήν 1ην Ἰανουαρίου 1823 διωρίσθη ὡς ἐπιστάτης τῆς δημοσίας τάξεως (Πολιτάρχης) εἰς Ἀθήνας, ὅπου λαμβάνει μέτρα κατά τῆς ὁπλοφορίας, ὑπέρ τῆς ἀσφαλείας τῶν πολιτῶν καί ὑπέρ τῶν δημοσίων ἠθῶν. Εἶναι εἰς ἐπικοινωνίαν μέ τόν φρούραρχον τῆς Ἀκροπόλεως, τόν Γκούραν καί μέ τόν ἀρχιστράτηγον τῆς Ἀνατολικῆς Ἑλλάδος, τόν Ὀδυσσέα Ἀνδροῦτσον. Ἀργότερον, ὁ δίκαιος καί μέγας πατριώτης Μακρυγιάννης ἐπέκρινε τάς ἀδικίας καί ἁρπαγάς τοῦ Ἀνδρούτσου καί Γκούρα καί οὕτως, περιέρχεται εἰς ψυχρότητα πρός τόν Γκούραν. Ὁ θεοπρεπής Μακρυγιάννης, ὡς ἀπολύτως ἄλλος χαρακτήρ ἐξ ἀμφοτέρων τούτων, δέν εἶχεν πάντοτε καλάς σχέσεις μαζί των καί ὁ διχασμός ἐσυνεχίζετο.

Περί τά τέλη Μαΐου ἤ ἀρχάς Ἰουνίου 1823, ὁ Μακρυγιάννης πηγαίνει μέ ἑκατόν πεντήκοντα (150) ἄνδρας εἰς τήν Σαλαμῖνα. Ἐκεῖ ἐσυναντήθη μέ τόν Νικηταρᾶν καί ἐκστρατεύουν εἰς Ρούμελην ὅπου συναντοῦν τόν Ἀνδροῦτσον. Λαμβάνει οὗτος μέρος είς τήν μάχην εἰς Βελίτσαν (Ἄνω Τιθορέα) εἰς τούς πρόποδες τοῦ Παρνασσοῦ, τόν Ἰούνιον τοῦ 1823. Κατόπιν, εἰς τήν μάχην εἰς Πέτραν (Βοιωτίας),[4] τόν Αὔγουστον τοῦ 1823 καί ἐπανῆλθεν καί πάλιν εἰς Σαλαμῖνα. Κατόπιν μεταβαίνει μετά τοῦ Νικηταρᾶ εἰς Κόρινθον ὡς ἀπεσταλμένος τῆς Κυβερνήσεως (Πετρόμπεη Μαυρομιχάλη), ὥστε νά καταλάβουν τό κάστρον τῆς Ἀκροκορίνθου ὅπου ηὑρίσκοντο οἱ Τοῦρκοι, ἀλλά τό σχέδιον ἀπέτυχεν. Οὕτως, ὁ Μακρυγιάννης ἐπανῆλθεν εἰς Σαλαμῖνα καί ἐν συνεχείᾳ, μετέβη εἰς Ἀθήνας. Κατόπιν ταραχῆς κατά τῆς Κυβερνήσεως εἰς Σαλαμῖνα, ὁ Ἀνδροῦτσος ἀποστέλει τόν Μακρυγιάννην πρός βοήθειαν τῶν ταραξιῶν, ἀλλ’ ὁ Μακρυγιάννης καθησύχασε τήν ἐξέγερσιν ὑπέρ τῆς Κυβερνήσεως καί ἔτσι δυσηρέστησεν τόν Ἀνδροῦτσον.[5]

Ὁ Μακρυγιάννης παραλαβών τούς ἄνδρας του καί ἄλλους ἐκ τῶν ἀνδρῶν τοῦ Γκούρα καί τοῦ Ἀνδρούτσου διά πλοίου ἐκ Πειραιῶς μεταβαίνει εἰς Πιάδαν (Νέαν Ἐπίδαυρον)[6] τῆς Πελοποννήσου, τήν 25ην Ὀκτωβρίου 1823, ὅπου νέαι ταραχαί εἶχον λάβει χώραν.Μετά τό πέρας τῆς ἀνταρσίας ταύτης εἰς Πελοπόννησον, ὁ Μακρυγιάννης μετέβαινε καί συνεκλείετο μετά τῶν πολιορκουμένων ὑπό τοῦ Ἰμπραήμ εἰς τό Νεόκαστρον, ὅπου τόν ἐκάλη ἡ ἰδία αὐτοῦ συνείδησις. Κατόπιν τῆς πρώτης ἀνταρτικῆς περιόδου, Μάρτιον 1824, ὁ Μακρυγιάννης ἐτιμήθη διά τοῦ βαθμοῦ τοῦ χιλιάρχου καί ἔπειτα τοῦ ἀντιστρατήγου. Ἀπειλουμένης τῆς Ὕδρας ὑπό τῶν ἐχθρικῶν στόλων, ὁ Μακρυγιάννης μετέβη εἰς αὐτήν κατά διαταγήν τῆς Κυβερνήσεως Γεωργίου Κουντουριώτη (11/10/1824-14/4/1827) μετά σὠματος στρατιωτῶν καί διέμεινεν ἐκεῖ ἀπό τόν Ἰούλιον ἕως τόν Ὀκτώβριον τοῦ 1824. Βραδύτερον, ἐπανελθών εἰς Ναύπλιον εὑρίσκει ἐν ἐξελίξει ἑτέραν ἀνταρσίαν. Διετάχθη τότε νά ἐκστρατεύσῃ εἰς Τριφυλίαν τῆς Ἀρκαδίας πρός καταστολήν τῶν ἀνταρτῶν καί ὁ λαός τῆς περιοχῆς ἠγάπησεν τοῦτον καί τιμῶντες τήν ἀρετήν αὐτοῦ ἐζήτησαν ὑπό τῆς Κυβερνήσεως τοῦτον ὡς πολιτάρχην των.

Τόν Νοέμβριον τοῦ 1824 ἐπανέρχεται ὁ Μακρυγιάννης εἰς Ναύπλιον, ἀλλά ἡ ἐνίσχυσις τῶν ἀνταρτῶν εἰς Πελοπόννησον ηὐξήθη καί διετάχθη νά μεταβῇ εἰς Ἀθήνας καί μέ τόν Γκούραν καί ἄλλα στρατεύματα νά μεταβοῦν εἰς τήν ἐπαναστατημένην χώραν. Προεβιβάσθη δέ οὗτος εἰς τόν βαθμόν τοῦ στρατηγοῦ ὑπό τοῦ προέδρου τοῦ Ἐκτελεστικοῦ τόν Γεώργιον Κουντουριώτην (5/1/1824-17/4/1826). Μᾶς λέγει δέ ὁ ἴδιος διά τήν τελευταίαν αὐτήν φάσιν τοῦ ἐμφυλίου καί κατακρίνει τήν φιλάρπαγον διάθεσιν τῶν εἰσβαλόντων ρουμελιωτικῶν στρατευμάτων καί διά τήν ἐμπάθειαν τῶν ὁμοφρόνων πολιτικῶν. Κατακρίνει καί τό πλιάτσικο τῶν ἀνδρῶν του, τῶν ὁποίων ἡ διαγωγή των, ὡς λέγει, «ἦταν θάνατος γιά μένα». Ὁ φιλόπατρις Μακρυγιάννης δέν ἔλαβεν ποτέ καμμίαν οἰκονομικήν ὠφέλειαν ἀπό τήν πτωχήν πατρίδα, πλήν τόν βαθμόν τοῦ στρατηγοῦ, διά τοῦ ὁποίου ἡ Κυβέρνησις δικαίως ἀντήμειψεν τοῦτον.

Κατά παράκλησιν τῶν κατοίκων τῆς ἐπαρχίας Ἀρκαδίας καί κατά διαταγήν τῆς Κυβερνήσεως μετέβη καί πάλιν ὁ Μακρυγιάννης ἐκεῖ τόν Μάρτιον τοῦ 1825. Διαμένων ἐκεῖ προσεκλήθη παρά τῶν ἐν Νεοκάστρῳ πολιορκουμένων εἰς βοήθειαν. Μετέβη οὗτος εἰς Νεόκαστρον καί κατόπιν εἰς Παλαιόν Ναβαρῖνον, ὅπου παρέμεινεν μαχόμενος ἐπί ἑπτά ἡμέρας, ἄνευ ἐπισήμου διαταγῆς. Ἔλαβε δέ μέρος εἰς τήν πολιορκίαν τοῦ Νεοκάστρου (Πύλου) τόν Μάϊον τοῦ 1825˙ἔπειτα εἰσῆλθεν ἐντός τοῦ Νεοκάστρου καί παρέμεινεν ἐκεῖ ἕως τῆς παραδόσεως τοῦ φρουρίου (11 Μαΐου 1825). Ὅταν εἰσῆλθεν εἰς Νεόκαστρον ἠγόρασεν ἐξ ἰδίων πολεμοφόδια διά τό σῶμα αὐτοῦ καί ἐπλήρωσε τούς μισθούς τῶν στρατιωτῶν του δανεισθείς χρήματα. Μετά τήν ἐκ Νεοκάστρου ἔξοδον, ὁ Μακρυγιάννης διέμεινε διά μερικάς ἡμέρας εἰς Καλαμάταν καί κατόπιν μετέβη εἰς Τρίπολιν καί ἐν συνεχείᾳ ἐπῆγεν εἰς Ναύπλιον. Ἐκ Ναυπλίου ἐξεστράτευσεν πάλιν εἰς Τρίπολιν συνοδεύων τόν ὑπουργόν τοῦ Πολέμου Ἀνδρέαν Μεταξᾶν. Ὕστερα ἀπό τήν ἅλωσιν τῆς Τριπόλεως ὑπό τοῦ Ἰμπραήμ[7] ἐπέστρεψεν ὁ μέν Μεταξᾶς εἰς Ναύπλιον[8] καί ὁ δέ Μακρυγιάννης ἐστάθη εἰς Μύλους, τούς λεγομένους «Ἀφεντικούς», ἀντίκρυ τοῦ Ναυπλίου, οἱ ὁποῖοι ἦσαν ἀπολύτως ἀνοχύρωτοι. Ὁ Μακρυγιάννης προσεπάθησε νά ὀχυρώσῃ τούς Μύλους, πρό τῆς μάχης ἐκεῖ, καθ’ ὅτι εἶχον μεγάλας άποθήκας σίτου καί ἀλεύρου ἐκ τῶν ὁποίων ἐτρέφετο τό Ναύπλιον.

Δι’ ἐπισήμου διαταγῆς, ὡς προερρήθη, εἶχεν προηγηθῆ μετάβασις τοῦ Μακρυγιάννη εἰς τήν Ὕδραν ἀπό τόν Ἰούλιον ἕως τόν Ὀκτώβριον τοῦ 1824 καί κατόπιν εἰς τήν Τριφυλίαν Ἀρκαδίας ἀπό τόν Ὀκτώβριον τοῦ 1824 ἕως τόν Μάρτιον τοῦ 1825. Λαμβάνει μέρος εἰς τήν μάχην τῶν Μύλων Ἀργιλίδος κατά τοῦ Ἰμπραήμ, τήν 11ην-12ην Ἰουνίου 1825.[9] Εἰς τήν ἐν Μύλοις μάχην ἐτραυματίσθη σοβαρώτατα εἰς τόν δεξιόν βραχίονα καί μόνον δύο (2) ἐφονεύθησαν ἐκ τοῦ σώματος τοῦ Μακρυγιάννη. Μετά τήν μάχην τῶν Μύλων, ὁ Μακρυγιάννης διέμεινεν εἰς Ναύπλιον ἕως τῆς 20ης Ἰουνίου 1825, ἀλλά λόγῳ τῆς ἐπιδεινώσεως τοῦ τραύματός του μετέβη εἰς Ἀθήνας. Ἐκεῖ συνεζεύχθη τήν θυγατέρα τοῦ Ἀθηναίου Γεωργαντᾶ Σκουζέ, τήν Αἰκατερίνην, τήν 27ην Δεκεμβρίου 1825. Κατ’ ἀπαίτησιν τῶν Ὑδραίων καί διά διαταγῆς τῆς Κυβερνήσεως ὁ Μακρυγιάννης πηγαίνει, διά δευτέραν φοράν, εἰς τήν Ὕδραν, ἐπί κεφαλῆς σώματος διά τήν προστασίαν τῶν κατοίκων ἀπό τάς θαλασσίας δυνάμεις τῶν Τούρκων, ἀπό τόν Σεπτέμβριον ἕως τόν Δεκέμβριον τοῦ 1825.  Εἰς τήν Ὕδραν ἠναγκάσθη καί πάλιν νά πληρώσῃ τούς στρατιώτας του ἐξ ἰδίων, ὥστε νά ἀποφευχθῇ ἡ λεηλασία τῆς νήσου ὑπό τῶν ἀτάκτων, οἱ ὁποῖοι δέν εἶχον πληρωθῆ ὑπό τῆς Κυβερνήσεως. Ἐπιστρέψας ἐξ Ὕδρας εἰς Ναύπλιον ἐξηντλημένος καί ἄνευ ὑπομονῆς ἐκ τῶν ἀτασθαλιῶν τῶν ἀτάκτων «πέταξε τόν βαθμόν του καί διέλυσε τό σῶμα του». Ἀπῆλθε τότε εἰς Ἀθήνας καί κατετάχθη εἰς τό Τακτικόν καί ἐγυμνάζετο ὡς ἁπλοῦς στρατιώτης, καθ’ ὅτι εἶχεν ἐννοήση πλήρως τήν ἀξίαν τῆς τάξεως, ὑπακοῆς καί πειθαρχίας τοῦ στρατοῦ.

Ἐν τῷ μεταξύ, ὁ Κιουταχῆς προσέγγισε εἰς Ἀθήνας[10] καί ἡ ἄμυνα τῆς πόλεως προσεκάλει τόν Μακρυγιάννην. Ὁ Γκούρας ἦτο ὑπέρ τῆς ἐγκαταλείψεως τῆς πόλεως, ἀλλ’ οἱ Ἀθηναῖοι ἦσαν ὑπέρ τῆς παραμονῆς των εἰς αὐτήν. Οὕτως, συμμετέχει καί ὁ Μακρυγιάννης εἰς τήν πολιορκίαν τῆς Ἀκροπόλεως τῶν Ἀθηνῶν ἄνευ διαταγῆς, ἁπλῶς διά τό συμφέρον τῆς πατρίδος, τόν Σεπτέμβριον τοῦ 1826. Κατά τήν πολιορκίαν τῆς πόλεως, ὁ Μακρυγιάννης ἦτο μετά δύο ἄλλων Ἀθηναίων ἐπιστάτης ἐπί τῆς ἀσφαλείας τοῦ τείχους. Ὁ Μακρυγιάννης κατέλαβεν θέσιν ἐκτός Ἀκροπόλεως, εἰς τό Διονυσιακόν Θέατρον˙ εἶχε δέ οὗτος ἀγοράσει τά ἀναγκαῖα τρόφιμα διά τήν συντήρησιν τῶν ἀγωνιστῶν του. Ἐκτός τοῦ συνεχοῦς πολέμου, ὁ Μακρυγιάννης μαζί μέ τόν Κώστα Λαγουμιτζῆ ἔπρεπε νά κατασκευάζουν ὀχυρώματα, διά τά ὁποῖα οἱ Ἀθηναῖοι ἔσκαπτον νυχθημερόν.

Κατόπιν τοῦ θανάτου τοῦ Γκούρα, ὁ Μακρυγιάννης διωρίσθη ὑπό τῆς φρουρᾶς «πολιτάρχης τοῦ Κάστρου», ὑπεύθυνος διά τήν ἐσωτερικήν τάξιν καί τήν ἀσφάλειαν, καθ’ ὡς καί διά τήν διανομήν τοῦ ὕδατος. Τόν Σεπτέμβριον τοῦ 1826 ἐκλήθη διά τήν φύλαξιν τῆς πολιορκουμένης Ἀκροπόλεως εἰς «τίς καμάρες τοῦ Σερπετζέ», εἰς τό Ὤδεῖον Ἡρώδου τοῦ Ἀττικοῦ. Ἡ ἄμυνα τοῦ Σερπετζέ εἶναι «τό ἐντιμότατον καί ἐνδοξότατον ἔργον παντός τοῦ στρατιωτικοῦ βίου τοῦ Μακρυγιάννη».[11] Ὅπου ἔξοδος τῆς φρουρᾶς τῆς Ἀκροπόλεως, παρόν ἦτο καί ὁ Μακρυγιάννης˙καθ’ ὡς καί μέ σημαντικάς ἐπιχειρήσεις τούτου ἔξω τοῦ Σερπετζέ τήν 13ην καί 19ην Σεπτεμβρίου 1826, ἀλλά καί μέ ἐπανειλημμένας ἄλλας δυναμικάς ἐξορμήσεις κατά τῶν ἐπιτιθεμένων ἐχθρῶν, ἀπό τό στρατόπεδον τοῦ Κιουταχῆ εἰς τά Πατήσια.

Τήν 7ην Ὀκτωβρίου 1826, ἔλαβε χώραν μία σφοδρά ἔφοδος τῶν Τούρκων κατά τοῦ Σερπετζέ καί συνήφθη μία λυσσώδης ἐκ τοῦ πλησίον συμπλοκή, ὅπου ὁ Μακρυγιάννης ἐπληγώθη τρεῖς φοράς, ἀλλ’ ἔσωσε τήν Ἀκρόπολιν. Τά τραύματά του ἦσαν, ἕν κατά τόν λαιμόν καί δύο ἐπί τῆς κεφαλῆς, ἐκ τῶν ὁποίων τό ἕν ἦτο βαρύτατον καί οὐδέποτε ἰάθη καί κατέστησε τόν ὑπόλοιπον βίον αὐτοῦ μαρτυρικόν. Παρ’ ὅλον τόν βαρέως τραυματισμόν του δέν ἐγκατέλειψε τόν ἀγῶνα. Ὁ ἀξιοθαύμαστος Μακρυγιάννης ἀνέδειξε καί πάλιν τάς στρατιωτικάς του ἱκανότητας καί τάς μεγάλας ἀρετάς του, ὅπως ἀφοβίαν, ἑτοιμότητα, ὀξείαν ἀντίληψιν τοῦ κινδύνου, πεῖσμα ἀλύγιστον καί ἀφοσίωσιν πρός τό καθῆκον, τά ὁποῖα ἀποδεικνύουν τήν πίστιν του εἰς τόν Θεόν καί τόν μέγαν αὐτοῦ πατριωτισμόν. Τήν 17ην Νοεμβρίου 1826, ἐξῆλθεν τῆς Ἀκροπόλεως ὁ Μακρυγιάννης καί εἰσῆλθεν εἰς ταύτην ὁ Φαβιέρος.[12]

Ὁ Μακρυγιάννης ἐπεδόθη τώρα εἰς τήν παρασκευήν τῆς εἰς Πειραιᾶ ἐκστρατείας ὑπό τόν Ἄγγλον Γόρδωνα.[13] Τήν 24ην Ἰανουαρίου 1827, πρῶτος ὁ Μακρυγιάννης, διοικῶν σῶμα Ἀθηναίων καί ἐκ τῆς Στερεᾶς Ἑλλάδος, τό πολυαριθμότατον ὅσων ποτέ εἶχεν οὗτος, βαδίζει πρός τόν Πειραιᾶ. Λαμβάνει τοῦτο χώραν εἰς τήν μάχην ἐπί τοῦ λόφου τῆς Καστέλλας, καθ’ ἥν ὁ Μακρυγιάννης διέπρεψε μέ τήν γενναιότητά του καί τό θάρρος του. Ὁ Γόρδων παρῃτήθη ἀπό τό ἀξίωμα του καί ἡ ἀναχώρησις ἀργότερα ἐδημιούργησε μερικάς δυσχερείας, ἀλλ’ ἡ ἄφιξις τοῦ Καραϊσκάκη μετά τῶν στρατευμάτων αὐτοῦ ἐπέφερε ταχεῖαν πρόοδον εἰς τήν ἐκστρατείαν τοῦ Πειραιῶς. Ὁ Μακρυγιάννης ἀπολαμβάνει ἰδιαιτέρας ἐκτιμήσεως ἀπό τόν γενικόν ἀρχηγόν, τόν Γεώργιον Καραϊσκάκην. Δυστυχῶς, μέ τόν θάνατον τοῦ Καραϊσκάκη,[14] εἰς τό Φάληρον τήν 23ην Ἀπριλίου 1827, ἡ ἐκστρατεία δέν ἔχει πλέον τήν ἰδίαν ἐπιτυχίαν. Τό στρατόπεδον εἰς τόν Πειραιᾶ διαλύεται καί ὁ Μακρυγιάννης ἀσχολεῖται μέ νέα σχέδια ἐκστρατειῶν, τά ὁποῖα διέκοψεν ἡ ἄφιξις τοῦ Ἰωάννου Καποδίστρια.

Γ΄. Ἡ Νέα Πολιτική Κατάστασις, Ἐπαναστατικά Κινήματα καί ἡ Θέσις τοῦ Μακρυγιάννη

Μέ τήν πάροδον τοῦ χρόνου καί διά τῆς ἐμπειρίας του καθίσταται ὁ Μακρυγιάννης σοφώτερος, ἀνδρεῖος, καί ἄφοβος ὡς πρός τούς κινδύνους. Ὁ δέ ζῆλός του πρός τήν πατρίδα καί ἡ βαθεία πίστις του ἐμψυχώνει τόν νεαρόν στρατηγόν ἀκόμη περισσότερον. Ὁ ζῆλος οὗτος αὐξάνει ἀπό τήν πολιορκίαν τοῦ Νεοκάστρου εἰς τήν μάχην τῶν Μύλων καί ἀποκορυφοῦται εἰς τήν πολιορκίαν τῆς Ἀκροπόλεως τῶν Ἀθηνῶν καί τήν ἐκστρατείαν τοῦ Πειραιῶς. Τά τέσσαρα αὐτά ἔνδοξα γεγονότα κατά τήν Ἐπανάστασιν τοῦ 1821 ἀποτελοῦν τήν δόξαν καί τήν τιμήν ὁλοκλήρου τοῦ βίου τοῦ Στρατηγοῦ Μακρυγιάννη. Τό πόστο (στρατηγικόν σημεῖον) τοῦ γενναίου στρατιωτικοῦ ἦτο ἀδύνατον νά τό κερδίσῃ ὁ ἐχθρός, ὡς συνέβει καί ἔξω τοῦ Παλαιοῦ Ναβαρίνου.

Ὁ Μακρυγιάννης ἦτο ὑπέρ τῆς Κυβερνήσεως καί ὑπέρ τῆς κυβερνιτικῆς τάξεως εἰς τήν χώραν, ἄνευ ἐμπαθείας πρός τούς ἀντιπάλους καί ἄνευ ἰδίου συμφέροντος, ἀλλά προσέφερε τάς ὑπηρεσίας του πρός τήν Κυβέρνησιν, ἄνευ φιλοκερδείας, ἄνευ ἀρπαγῆς, ἄνευ βίας καί καταπιέσεων καθ’ ὅλον τόν βίον του. Ἦτο ὁ εὐγενέστατος μεταξύ τῶν Ρουμελιωτῶν στρατιωτικῶν. Κατά τά τελευταῖα ἔτη, τά κρισιμώτατα τῆς Ἑλληνικῆς Ἐπαναστάσεως, 1825-1827, τά Ρουμελιώτικα στρατεύματα ἀνεδείχθησαν ἀπαράμιλλα ἄν καί πάμπτωχοι καί ἄνευ μισθῶν οἱ (μισθοφόροι) στρατιῶταί των. Δύο μεγάλα κόμματα (τό Ἀγγλικόν καί τό Γαλλικόν, ἀλλά καί τό Ρωσικόν, ὡς τρίτον κόμμα)[15] ἠγωνἰζοντο περί κατοχῆς τῆς ἐξουσίας. «Δέν ἤξερε κανείς τί νά κάμῃ … Ἤμουν ἄμαθος ἀπό τέτοια», λέγει ὁ ἴδιος ὁ εἰλικρινής Μακρυγιάννης. Τόν Μακρυγιάννην τόν ἐνδιέφερε μόνον ἡ σωτηρία τῆς πατρίδος καί ἡ ἀποτροπή τῶν ἐμφυλίων σπαραγμῶν, οἱ ὁποῖοι θανασίμως ἔπληξαν πολλάκις τήν Ἐπανάστασιν. Ἐξετέλει οὗτος τάς διαταγάς τῆς Κυβερνήσεως μαχόμενος κατά τῶν ἐντοπίων ἀνταρτῶν[16] καί κατά τῶν ἀλλογενῶν Τούρκων πάντοτε διά τήν ὠφέλειαν τῆς πατρίδος.

Μέ τήν ἄφιξιν τοῦ Κυβερνήτου, Ἰωάννου Καποδίστρια (26 Ἰανουαρίου 1828), ὁ Μακρυγιάννης διωρίσθη Ἀρχηγός τῆς Ἐκτελεστικῆς δυνάμεως τῆς Πελοποννήσου (ἀπό τάς ἀρχάς τοῦ 1828 ἕως τόν Μάϊον τοῦ 1830). Ὁ Μακρυγιάννης διεκρίθη ἐν τῇ θέσει ταύτη, ἀλλά δέν εὐηρέστη τελείως τήν Κυβέρνησιν, διότι συνέβαινε νά προσκρούωσιν αἱ πράξεις αὐτοῦ πρός τάς διαθέσεις φίλων τινῶν αὐτῆς καί παλαιῶν ἐχθρῶν τοῦ Μακρυγιάννη. Ἄν καί ἠγάπα ὁ Μακρυγιάννης τόν Καποδίστριαν, πολλάς φοράς ηὑρίσκετο εἰς ψυχρότητα πρός αὐτόν, λόγῳ τῆς εὐνοίας τοῦ Καποδίστρια πρός τούς ἐχθρούς τοῦ Μακρυγιάννη καί ἀποδίδων τήν δυσμένειαν εἰς ραδιουργίας. Ἡ δυσμένεια αὕτη ηὔξησεν ἕνεκα τῆς διαγωγῆς τοῦ Μακρυγιάννη, πληρεξουσίου ὄντος τῆς Ἄρτης, ἐν τῇ Τρίτη Ἐθνικῇ Συνελεύσει τῆς Τροιζήνας (Πόρου)[17] τήν 14ην Ἀπριλίου 1827, καί ἐν τῇ Τετάρτῃ Ἐθνικῇ Συνελεύσει ἐν Ἄργει,[18] ἀπό τήν 11ην Ἰουλίου ἕως τήν 6ην Αὐγούστου 1829, ἐν ὡμίλησεν ἀντιθέτως πρός τήν γνώμην καί ἐπιθυμίαν τοῦ Κυβερνήτου, μέ τό νά προτείνῃ τήν κατάργησιν τῶν στρατιωτικῶν πληρεξουσίων.

Ὁ Μακρυγιάννης ἦτο μέ τούς Συνταγματικούς,[19] ὡς καί πάντες οἱ Ρουμελιῶται στρατιωτικοί. Ἔγινε δέ οὗτος χιλίαρχος τόν Δεκέμβριον τοῦ 1830 καί αἱ διαφοραί μέ τήν Καποδιστριακήν Κυβέρνησιν ηὔξανον, ἀλλά δέν ἐπολέμησε τόν Καποδίστριαν, παρ’ ὅλον πού ἀπελύθη ἀργότερον ἀπό τόν στρατιωτικόν βαθμόν του, διότι δέν ὑπέγραψε ταπεινωτικόν ὅρον, ἐπιβληθέντα πρός τούς δημοσίους ὑπαλλήλους. Ὁ Μακρυγιάννης ἐσχεδίαζε πραξικόπημα ὥστε νά ἀναγκάσῃ τόν Καποδίστριαν νά συγκαλέσῃ τήν Συνέλευσιν[20] καί νά ἐφαρμόσῃ τό κοιμώμενον Σύνταγμα τοῦ 1823. Τό πρῶτον τοιοῦτον,ἐπρόκειτο περί καταλήψεως τοῦ Παλαμηδίου ἐπί Καποδιστρίου (Ἰούνιον 1831) καί ἀργότερα ἐπί Ὄθωνος τήν 3ην Σεπτεμβρίου 1843, τό δεύτερον πραξικόπημα μέ τήν πολιορκίαν τῶν Ἀνακτόρων. Ὁ Μακρυγιάννης ἦτο πάντοτε κατά τῆς αἱματοχυσίας τῶν ἐπαναστατικῶν μέσων καί ὑπέρ τοῦ εἰρηνικοῦ ἐξαναγκασμοῦ. Μετά τόν θάνατον τοῦ Καποδίστρια ἀναφαίνεται οὗτος κεκηρυγμένος Συνταγματικός καί ἀντίπαλος τῆς Κυβερνήσεως τοῦ Αὐγουστίνου Καποδίστρια (27 Σεπτεμβρίου 1831-27 Μαρτίου 1832).

Ἐδῶ περίπου χρονικά (1831) λήγει τό στρατιωτικόν στάδιον τοῦ μεγάλου καί θεοσεβοῦς ἥρωος, Ἰωάννου Μακρυγιάννη. Ἐπί τῆς Βασιλείας τοῦ Ὄθωνος, κατόπιν τοῦ 1833, ὑπηρέτησε καί πάλιν ὡς ἀξιωματικός, ἀλλά δέν συμμετεῖχεν εἰς ἐκστρατείας, πλήν ἅπαξ μόνον πρός καταστολήν ἀνταρσίας. Ἐνήργη δέ πάντοτε δρῶν κατά πᾶσαν στρατιωτικήν μυστικήν προσπάθειαν  καί προπαρασκευήν ὑπέρ τῶν ὑποδούλων Ἑλλήνων τῆς Θεσσαλίας καί τῆς Κρήτης τῷ 1841. Σωματικῶς, ὁ  Μακρυγιάννης ἦτο τώρα πλέον ἀνάπηρος ἕνεκα τοῦ πλήθους τῶν πληγῶν του συνεχίζων καί συμμετέχων ἐπί εἴκοσι συναπτά ἔτη ἀγώνων καί πολεμικῶν ἐπιχειρήσεων. Τά βαρέα τραύματα ἐπί τῆς κεφαλῆς, πολεμῶν ὑπέρ τῆς Ἀκροπόλεως καί πλῆθος ἄλλων πληγῶν τόν ἐκράτουν ἀσθενῆ. Ἕως τό 1822, τετράκις εἶχεν ἀσθενήση λίαν σοβαρῶς. Ἐν Πειραιεῖ ἐμάχετο ἔχων ὅλον σχεδόν τό σῶμα του ἐντός ἐπιδέσμων. Ἡ κεφαλή του, ἡ δεξιά χείρ καί ἡ ὀσφρύς του ἦσαν συντετριμμέναι.[21]

Ὁ Μακρυγιάννης ὑπῆρξε ὁ κατ’ ἐξοχήν ἀνδρεῖος, ἀξιοπρεπής καί θεοσεβής στρατηγός τοῦ ἱεροῦ Ἀγῶνος τῆς Ἀπελευθερώσεως τῆς Ἑλλάδος. Αὐτό γράφουν ἅπαντες οἱ ξένοι ἀντικειμενικοί συγγραφεῖς καί περιηγηταί τῆς περιόδου ταύτης. Διεκρίθη διά τήν πειθαρχίαν, τήν ὁποίαν διετήρει διά τούς ἄνδρας του. Ἐξεκίνησε τόν ἀγῶνα ὑπέρ τῆς ἐλευθερίας τῆς πατρίδος μέ δέκα ὀκτώ (18) ἄνδρας καί ἔφθασεν κατά τήν ἐκστατείαν τοῦ Πειραιῶς (1827) νά διοικῇ τό μεγαλύτερον στρατιωτικόν σῶμα. Οὐδέποτε ἐπέτρεψεν εἰς τούς ἄνδρας του παρεκτροπάς κατ’ ἀόπλων χωρικῶν καί λεηλασίας. Ὁ ἴδιος δέ οὐδέποτε ἠθέλησε νά ὠφεληθῇ ἐκ τῆς θέσεως αὐτοῦ καί τῆς δυνάμεως του νά πλουτήσῃ, ὡς συνέβαινε μέ ἄλλους προεστούς (κοτζαμπάσηδες),[22] ὁπλαρχηγούς καί πολιτικούς. Κατά τούς ἐμφυλίους πολέμους τοῦ 1823-1824, ὁ Μακρυγιάννης ἔμεινεν ἁγνός ἀπό τοῦ ρύπου τῶν ἁρπαγῶν καί λεηλασιῶν. Ὁ στρατός ἦτο μισθοφορικός καί οἱ ὁπλαρχηγοί προσέλκιον στρατιώτας μόνον μέ ὑψηλούς μισθούς καί μέ τάς λεηλασίας, τάς ὁποίας τούς ἐπέτρεπον νά κάμνουν. Ὁ Μακρυγιάννης δέν ἐπέτρεπεν λεηλασίας εἰς τούς στρατιώτας του, ἀλλά κατηνάλωνε τά χρήματά του διά τούς ἄνδρας του καί κατόπιν ἠρκοῦτο μόνον εἰς τόν δημόσιον μισθόν. Οἱ στρατιωτικοί ἤθελον εἰς τό τέλος τοῦ μηνός τούς μισθούς των, ἄλλως ἐστασίαζον ἤ ἐλιποτάκτουν ἤ ἐπήγαινον μέ ἄλλον ἀρχηγόν ἤ ἀκόμη χεῖρον, ἐπήγαινον μέ τούς ἀντιπάλους (τούς Τούρκους).[23] Ἡ Κυβέρνησις, δυστυχῶς, δέν ἠδύνατο νά πληρώσῃ τάς δαπάνας τῶν διαφόρων ἐκστρατειῶν. Διένεμεν αὕτη μόνον ὑποσχέσεις, ἐπαίνους καί βαθμούς πρός τούς ὁπλαρχηγούς, ἀφήνουσα εἰς αὐτούς τήν φροντίδα τῆς συντηρήσεως τῶν πτωχῶν, πειναλέων καί ἡμιγύμνων στρατιωτῶν. Διά τοῦτο καί οἱ στρατιῶται προκειμένου περί μισθῶν καί σιτηρεσίων δέν ἐγνώριζον Κυβέρνησιν, ἀλλά μόνον Καπετάνιον.

Ὁ Μακρυγιάννης εἶχεν νά ἀντιπαλέσῃ κατά πολλῶν δυσχερειῶν ὥστε νά ἐκπληρώσῃ τά πρός τήν πατρίδα ἱερά του χρέη. Ἡ Κυβέρνησις παρέβλεπε τόν Μακρυγιάννην διότι ἐγνώριζε τόν μέγαν πατριωτισμόν του καί οὕτως, ἦτο ἀδύνατον νά ἐπιβληθῇ καί νά ζητήσῃ χρήματα. Τό μέχρι τέλους τῆς Ἐπαναστάσεως ὀφειλόμενον εἰς αὐτόν μέγα χρηματικόν ποσόν ἐκ τῶν διαφόρων ἐκστρατειῶν, τό ἐχάρισεν εἰς τό Ἔθνος τῷ 1833 ὁ φιλόπατρις καί μέγας οὗτος ἀνήρ.    Ὁ Μακρυγιάννης ἐστρατολόγει ἄνδρας ἐξ Ἀθηνῶν, Στερεᾶς καί Ἠπείρου. Τούς ἀναξίους στρατιώτας τούς ἀπέβαλε καί οὕτως, τό σῶμά του καθίστατο τό ἐκλεκτότερον πάντων καί τό πλέον ἀφωσιωμένον εἰς τόν στρατηγόν, ὁ ὁποῖος τούς ἠγάπα καί τούς ἐπροστάτευεν. Τούς μέν φονευθέντας πάντοτε ἐθρήνησε καί οὐδέποτε ἐλησμόνησε τούτους καί τάς αὐτῶν οἰκογενείας, στερῶν ἀκόμη ἑαυτόν καί τήν οἰκογένειάν του.

Τήν ἡμέραν τῆς ἀφίξεως τοῦ Ὄθωνος  (25 Ἰανουαρίου 1833/6 Φεβρουαρίου 1833) τήν χαρακτηρίζει ὁ Μακρυγιάννης ὡς ἡμέραν ἀναγγενήσεως καί ἀναστάσεως τῆς Ἑλλάδος. Μετά τόν θάνατον τοῦ Καποδίστρια (27/9/1831) αἱ ἀνωμαλίαι τῆς χώρας ἦσαν πολύ μεγάλαι, ὥστε ἅπαντες εἶχον ἀποκάμει ἀπό τούς ἐμφυλίους σπαραγμούς καί διαιρέσεις. Τώρα ἤρχισαν νά ἐλπίζουν εἰς τήν νέαν ἱστορικήν περίοδον τῆς Βασιλείας εἰς τήν τάξιν καί γαλήνην.  Ἀλλά τό ἔτος 1832 ἀπεδείχθη τό χείριστον τῆς νέας Ἑλληνικῆς Ἱστορίας˙ μία περίοδος ἄνευ κυβερνήσεως μέ μίαν Διοικητικήν Ἐπιτροπήν ὑπό τοῦ Γεωργίου Κουντουριώτη (28/3/1832-25/1/1833), ἡ ὁποία προσεπάθη νά θρέψῃ τάς διαλυθέντας χιλιαρχίας τοῦ Καποδίστρια, μέ τούς λιμώττοντας ἀτάκτους, οἱ ὁποῖοι εἶχον ἀπομείνει ἄνεργοι καί ἄνευ πόρων. Δυστυχῶς, ἡ Ἑλλάς παρίστατο τότε εἰς τήν Εὐρώπην ὡς χώρα πάσης ἀναρχείας, φαυλοκρατίας καί ἀταξίας. Ἡ μετά τοῦ Ὄθωνος Ἀντιβασιλεία εἶχε τήν ἰδίαν γνώμην διά τούς Ἕλληνας καί ἤλπιζε νά ἐπιβληθῇ διά τῆς δυνάμεως τοῦ Βαυαρικοῦ στρατοῦ, τόν ὁποῖον ἔφεραν εἰς τήν χώραν.[24] Τώρα ἀρχίζουν τά πραγματικά δεινά τῶν Ἑλλήνων ἀγωνιστῶν. Ἡ Ἑλλάς εἶχεν συνάψει δάνειον, ἀλλά ἀντί νά ὀργανώσῃ τόν νέον Ἑλληνικόν στρατόν μέ τοῦτον, ἐχρησιμοποίησε τά χρήματα ταῦτα διά τήν συντήρησιν τοῦ ξενικοῦ στρατεύματος. Ἡ νέα κυβέρνησις διά τοῦ ξένου στρατεύματος ἐπέβαλε τήν βίαν καί ἐξεδίωξε τούς δυστυχεῖς ἀτάκτους ἐκτός τῆς χώρας.

Ὁλόκληρος ἡ ἀπό τό 1833 ἕως τό 1848 ἱστορία τῆς βασιλείας τοῦ Ὄθωνος[25] ἀποτελεῖ διαδοχήν συνομοσιῶν, στάσεων καί ἀνταρσιῶν προελθουσῶν κυρίως ἐκ στρατιωτικῶν δυσαρεσκειῶν. Τά ἐπαναστατικά κινήματα, τά ἐν Πελοποννήσῳ καί Στερεᾷ, τῆς περιόδου ταύτης καί τό Σύνταγμα τῆς 3ης Σεπτεμβρίου 1843 ἦσαν ἔργα παλαιῶν ἀγωνιστῶν τῆς Ἑλληνικῆς Ἐπαναστάσεως. Τά γεγονότα ταῦτα διετάραξαν καί ἀνέκοψαν ἐπί δεκαετίας τήν ἤρεμον διαβίωσιν τῶν Ἑλλήνων, τήν οὐσιαστικήν ἀνάπτυξιν καί τήν ἀληθῆ πρόδον τοῦ κράτους. Ὁ Μακρυγιάννης αἰσθάνεται ἀκριβῶς τό ἴδιο μέ τούς ἄλλους στρατιωτικούς, ὑπηρετήσαντος ἐξόχως τήν πατρίδα του ἐπί εἴκοσι ἔτη καί τώρα εἶναι ἀδικούμενος αὐτός καί ἅπαντες οἱ συνάδελφοί του, πενόμενοι, λιμώττοντες, παραβλεπόμενοι, ἀδικούμενοι καί ἐλεεινῶς τελευτῶντες. Οἱ στρατιωτικοί οὗτοι, κατά τόν Μακρυγιάννην, δέν ἐξεπλήρωσαν στρατιωτικήν ὑποχρέωσιν δι’ ὅρκον ἔναντι τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλ’ ἐλευθέρᾳ συνειδήσει παρεῖχον τάς ὑπηρεσίας των πρός ἀπελευθέρωσιν τῆς πατρίδος των.

Οἱ παλαιοί ἀγωνισταί δέν μετεῖχον εἰς τά κοινά, ἀλλά παρεμερίζοντο καί διά τοῦτο δυσηρεστοῦντο, ὡς ἀδικούμενοι, ὡς συνέβη καί μέ τόν Μακρυγιάννην, πλήν ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι προσήγγισαν τόν Βασιλέα καί ἔλαβον τήν εὔνοιαν τῆς Αὐλῆς. Ὁ σύνδεσμος τῶν ἠδικημένων ἀγωνιστῶν ὀργανωθείς ἀργότερον ὑπό τοῦ Μακρυγιάννη εἰς μυστικήν ἕνωσιν κατέληξεν εἰς τήν ὑπέρ τοῦ Συντάγματος ἐπανάστασιν τής 3ης Σεπτεμβρίου 1843.  Ὁ Μακρυγιάννης βλέπων ὅλα τά ἄτοπα, τάς ἀδικίας, τάς διαιρέσεις, τάς ὑποκειμενικάς βαθμολογίας ὑπό τῶν κρατούντων, παρετήθη πάσης στρατιωτικῆς ὑπηρεσίας ἀπῆλθεν εἰς Ἀθήνας, ὅπου καί ἔκτισε τήν οἰκίαν του ἐντός τοῦ κτήματός του. Τόν ἀγρόν τοῦτον εἶχεν ἀγοράσει μετά τό 1827 παρ’ ἑνός Ἀθηναίου. Τώρα πλέον ἐγκατεστάθη οὗτος εἰς Ἀθήνας καί ἔγινεν διά παντός ὁ προσφιλέστατος πολίτης τῆς πόλεως ταύτης.

Ὁ Ὄθωνας ἦλθεν εἰς τό Ναύπλιον τήν 25ην Ἰανουαρίου 1833 καί τόν Αὔγουστον τοῦ 1834, ὁ Μακρυγιάννης προσκληθείς ἠκολούθησε τόν Βασιλέα εἰς τό πρῶτον ἀνά τήν Στερεάν ταξείδιον αὐτοῦ. Κατά τήν ἐπάνοδον, ὁ Βασιλεύς ἐγευμάτισε παρά τῷ Μακρυγιάννῃ˙ ἡ δέ τιμή αὕτη ἐκίνησε τόν φθόνον πολλῶν μοχθηρῶν ἀνθρώπων κατ’ αὐτοῦ. Ἡ πρωτεύουσα νῦν ἐκ Ναυπλίου μετετέθη εἰς Ἀθήνας τήν 18ην Σεπτεμβρίου 1834.

Ὁ Μακρυγιάννης ἔγινεν μέλος τῆς ὑπέρ κατατάξεως καί βαθμολογίας τῶν ἀγωνιστῶν ἐπιτροπῆς, ἧς πρόεδρος ἐγένετο ὁ Τσούρτς (Church).[26] Διωρίσθη ἔπειτα ὁ Μακρυγιάννης διοικητής τῆς Τετραρχίας Ἀττικῆς. Ὠργανώθηκαν δέκα Τετραρχίαι καθ’ ἅπαν τό κράτος, τάς ὁποίας ἀπετέλουν παλαιοί καί γνήσιοι ἀγωνισταί. Ὡς μέλος τῆς ἐπιτροπῆς, ὁ Μακρυγιάννης ἠρνήθη νά ὑποχωρήσῃ εἰς ἀδίκους ἀξιώσεις τοῦ Ἄρμανσπεργκ (Armansperg), ὁ ὁποῖος ἐζήτη τήν βαθμολογίαν ἀναξίων ἀνθρώπων ὡς ἀγωνιστῶν. Ὁ Ἄρμανσπεργκ ὠργίσθη κατά τοῦ Μακρυγιάννη καί ἡ ψυχρότης των κατέστη πολιτική ἐχθρότης.[27] Ὁ Μακρυγιάννης, ὡς δημοτικός σύμβουλος, προεκάλεσε ψήφισμα προσβλητικόν πρός τόν Ἄρμανσπεργκ, ἀπόντος μάλιστα τοῦ Βασιλέως. Διά δευτέρου τότε ψηφίσματος τό Δημοτικόν Συμβούλιον ἐξέφρασεν εὐχήν ὑπέρ τοῦ Συντάγματος. Τότε, τό Συμβούλιον ἐπαύθη καί κατεδιώχθη ὁ Μακρυγιάννης ὑπό τοῦ Βαυαροῦ Καγγελαρίου. Κατόπιν, ἐπανελθόντος τοῦ Βασιλέως ἐπαύθη ὁ Ἄρμανσπεργκ καί ἀπηλλάγη ὁ Μακρυγιάννης.

Ὁ Μακρυγιάννης ἀπέχει ἀπό τά πράγματα τοῦ κράτους ἀπό τό 1836 ἕως τό 1840 μέ ἀπεριόριστον ἄδειαν, λόγῳ τῶν προβλημάτων τῆς ὑγείας του. Ἠσχολεῖτο μέ τήν κατασκευήν εἰκονογραφιῶν ἀναφερομένων εἰς τήν Ἐπανάστασιν τοῦ 1821, ὅπου ἐδαπάνησεν ἀρκετά χρήματα. Ἡ μεγάλη ἐπιθυμία τοῦ Μακρυγιάννη ἦτο ἡ εὐόδωσις τοῦ σκοποῦ τῆς Ἐπαναστάσεως τῆς 3ης Σεπτεμβρίου 1843, καθ’ ὅτι ὑπῆρξεν ἐκ τῶν πρωτεργατῶν ταύτης, ὡς ἐκπροσωπῶν τήν ἐθνικήν συνείδησιν καί τό ἐθνικόν συμφέρον, τά διά τοῦ Συντάγματος ἐπιδιωχθέντων.[28] Ἡ πολιτική διά τόν Μακρυγιάννη ἦτο ἄσκησις πατριωτισμοῦ καί προσφορᾶς πρός τόν λαόν τῆς χώρας καί οὐδέν ἄλλον σκοπόν εἶχεν. Ὡς ἦτο οὗτος ἁπλοῦς ἀδέκαστος καί εὐθύς, οὕτως, ἀπήτει καί παρά τῶν ἄλλων τό αὐτό. Ὁ Μακρυγιάννης δέν ἐγένετο καταληπτός ἀπό τούς μεροληπτικούς καί διεφθαρμένους πολιτικούς καί καθίστατο ὀχληρός μέ τήν δικαίαν του ἀντιμετώπισιν πάντων τῶν προβλημάτων. Δέν κατενόει τήν ἀδικίαν καί δέν ἀνέχετο ταύτην, δέν ἐδέχετο τάς παρ’ ἀξίαν διακρίσεις, τήν ὀλιγωρίαν τοῦ δημοσίου συμφέροντος, τήν πολιτικήν διαφθοράν καί τάς καταχρήσεις, ἐξεδήλωνε τάς ἀντιθέσεις του καί οὕτως, δυσηρέστει τούς ἰσχυρούς καί ἐποίει ἐχθρούς ἐπικινδύνους.Χειρίστην ἐντύπωσιν προυξένησεν εἰς τόν Μακρυγιάννην ἡ διάλυσις τῶν Μοναστηρίων, ἀλλά καί ἕτεραι καταχρήσεις ὑπό τοῦ ἑτεροδόξου Βασιλέως, γεγονότα τά ὁποῖα στιγματίζονται ὑπό τούτου.

Ὁ Μακρυγιάννης ἐψέχθη ὑπό τινων συγχρόνων ἀκραίων ἐφημερίδων ὡς αὐτοχθονικός (αὐτόχθων, γηγενής, ἰθαγενής, ἐντόπιος, πατριώτης, «ἐθνικιστής» κατά τούς liberalsτῆς σήμερον). Τό ζήτημα τοῦτο ἐγεννήθη ἐν τῇ Συνελεύσει, περί αὐτοχθόνων καί ἑτεροχθόνων, ἐξ ἀφορμῆς τῆς συζητήσεως περί τῶν δικαιωμάτων τῶν Ἑλλήνων πολιτῶν. Σήμερον, τό θέμα αὐτό ἔχει καταστρέψει τά κράτη, μέ τούς διεθνιστάς κατά τῶν πατριωτῶν καί μέ τήν παγκοσμιοποίησιν κατά τοῦ κυριάρχου κράτους. Πραγματικός ἐμφύλιος πόλεμος κατά τῆς Ἐθνικῆς Κυριαρχίας. Ὁ Μακρυγιάννης ὡς πατριώτης καί ἔχων ἐν ἑαυτῷ τήν ἰδέαν τῆς Μεγάλης Ἑλλάδος (τῆς Ἑλληνικῆς Μεσαιωνικῆς Αὐτοκρατορίας τοῦ Βυζαντίου, τήν Ρωμανίαν), δέν ἦτο ἑτεροχθονιστής, ἀλλ’ ἁπλῶς δέν μετεῖχε τοῦ ξενηλατικοῦ πνεύματος (ξενομανείας, Εὐρωυποταγῆς) διά τούς ἔξωθεν ἐλθόντων, μετά τήν Ἐπανάστασιν τοῦ 1821, Ἑλλήνων. Ἤθελε ὁ πατριδοφύλακας οὗτος περιορισμούς τινας ἐν τοῖς δικαιώμασι καί τοῖς προνομίοις πρός τούς ξένους (π.χ. Καλαμαράδων, Φαναριωτῶν, Φραγκολεβαντίνων κ.λπ.). Κατ’ αὐτόν ὁ τίτλος τοῦ πολίτου Ἕλληνος εἶναι τιμή πρός τούτους, οἱ ὁποῖοι ἐθυσιάσθησαν διά νά ἀναστήσουν τήν Ἑλλάδα καί νά τήν καταστίσουν πολιτείαν ἔνομον καί κράτος κυρίαρχον.

Διετήρει δέ οὗτος τό πνεῦμα τό δυσμενές κατά τῶν εἰσαγαγόντων εἰς τήν Ἑλλάδα τήν κομματικήν ἐμπάθειαν, τάς φυλετικάς διαιρέσεις, τάς ἐμφυλίους διαμάχας, τάς ἐπιδράσεις τῶν ξένων δυνάμεων, τόν ξενικόν πολιτισμόν καί τρόπον ζωῆς, τήν ἀλλοίωσιν τῆς Ὀρθοδόξου πίστεως κ.λπ. Τοιοῦτοι ἦσαν οἱ ἔξωθεν ἐλθόντες «μεμορφωμένοι» τῶν Ἑλλήνων, οἵτινες καί τά πλεῖστα τῶν δημοσίων ἀξιωμάτων καταλαμβάνοντες ἐξετόπιζον τούς ἐγχωρίους καί ἐνόθευον τήν Ἑλληνορθόδοξον παράδοσιν. Ὁ Μακρυγιάννης δέν ἐμφανίζεται συνεργαζόμενος σταθερῶς καί ἐφ’ ἱκανόν χρόνον μετά τινος τῶν μεγάλων πολιτικῶν κομμάτων. Διά τόν Μακρυγιάννην ἡ πολιτική ἦτο λειτούργημα ἱερόν, ἤθελε δέ ὅλα ὀρθά καί δίκαια καί σεμνά καί πατριωτικά, ἀλλά καί θεοσεβῆ. Αἱ πατριωτικαί καί πνευματικαί αὐτοῦ ἀρχαί τόν ἔκαμνον ἀσυμβίβαστον πρός τήν πολιτικήν τῶν ἐξηρτημένων ἀπό τήν Δύσιν κομμάτων.

Μετά τό πέρας τῶν ἐργασιῶν τῆς Συνελεύσεως, ὁ Μακρυγιάννης προεβιβάσθη εἰς ὑποστράτηγον. Τήν 30ην Μαρτίου 1844, διεδέχθη εἰς τήν Κυβέρνησιν τόν Ἀνδρέαν Μεταξᾶν, ὁ Ἀλέξανδρος Μαυροκορδᾶτος, ὁ ὁποῖος εἶχε προσελκύσει πολλούς Συνταγματικούς ὡς καί τόν Καλλέργην. Ὁ Μακρυγιάννης διέκειτο δυσμενῶς πρός τήν Κυβέρνησιν τοῦ Μαυροκορδάτου καί διά τοῦτο ἐστράφη οὗτος πρός τόν Ἰωάννην Κωλλέτην καί ὑπεσχέθη νά ἀναβιβάσῃ τοῦτον εἰς τήν ἀρχήν, γεγονός τό ὁποῖον συνέβη εἰς τέσσαρας μῆνας, τήν 6ην Αὐγούστου 1844.

Τοιουτοτρόπως, ὁ Κωλέττης ἀνῆλθεν ἐπί τήν ἀρχήν διά τοῦ Μακρυγιάννη, μάτην ἐλπίσαντος ὅτι «ἴσως αὐτός ὁ διάβολος τώρα ὁποῦ γέρασε γένῃ ἄνθρωπος».[29] Ὁ Κωλέττης θέλων νά άνταποδώσῃ τήν χάριν προέτεινε νά διορίσῃ τόν Μακρυγιάννην Γερουσιαστήν καί ὑπασπιστήν τοῦ Βασιλέως, ἀλλ’ ὁ Μακρυγιάννης δέν ἐδέχθη. Τάχιστα δέ ἤρξατο καί ἡ ἀπογοήτευσις τοῦ Μακρυγιάννη ἐκ τῆς νέας ταύτης πολιτικῆς φιλίας. Ὁ Μακρυγιάννης ἐψυχράνθη πρός τόν Κωλέττην ἕνεκα τῶν ἐν τῇ πόλει διαπραττομένων κλοπῶν καί λοιπῶν ἀξιοποίνων πράξεων καί ἐνδιαφερόμενος οὗτος διά τούς πολίτας ἠναγκάσθη νά προσφύγῃ καί παραπονεθῇ εἰς τόν Βασιλέα. Ὁ Κωλέττης δυσηρεστήθη, ἀλλά δέν ἐφοβῆτο τόν Μακρυγιάννην, καθ’ ὅτι δέν ἦτο δυνατόν νά διορθώσῃ τήν κατάστασιν εἰς τήν πόλιν, διότι οἱ διαμένοντες λησταί καί ἄλλοι κακοποιοί ἐπροστατεύοντο ἀπό τούς ἰσχυρούς φίλους τοῦ Κωλέττη.

Οἱ ἐπίσημοι στρατιωτικοί, ὡς ὁ Κριεζώτης, ὁ Παπακώστας, ὁ Γρίβας κ.λπ. ἀπεσπάσθησαν τοῦ Κωλέττη καί μετέβησαν εἰς τάς ἐπαρχίας των καί ἐπεδόθησαν εἰς τήν ὀργάνωσιν ἐνόπλων ἐξεγέρσεων καί ἐδημιούργησαν σύγχυσιν καί φόβον εἰς τήν Κυβέρνησιν τοῦ Κωλέττη. Ὁ Κωλέττης ἐφοβήθη μήπως ὁ Μακρυγιάννης ἑνωθῆ μέ τήν ἀντιπολίτευσιν τοῦ Μαυροκορδάτου καί Μεταξᾶ.[30] Ὑποψίαι καί φῆμαι περί ἐπικειμένης κατά τοῦ Συντάγματος ἐπιβουλῆς καί τά σχετικά πρός τάς ὑποψίας ταύτας συμβάντα τῆς 25ης Μαρτίου 1845 εἶχον καταστήσει τόν Μακρυγιάννην ἀπειλητικώτερον πρός τόν Κωλέττην, φοβούμενος ἐνδεχομένην κατάργησιν τοῦ Συντάγματος διά τοῦ ἐν τοῖς πράγμασιν αὐταρχικοῦ κόμματος. Ἡ κυβέρνησις Κωλέττη ἀντιδροῦσα κατά τῆς ὀργῆς τοῦ Μακρυγιάννη ἔθεσε τήν οἰκίαν αὐτοῦ ὑπό στρατιωτικήν ἐπιτήρησιν, φοβουμένη τυχούσαν συνωμοσίαν. Ἐγένετο δέ καί ἀπόπειρα δολοφονίας κατά τοῦ Μακρυγιάννη, ἡ ὁποία ἐξεδικάσθη ἀποκαλύπτουσα δημοσίᾳ τήν ἀντισυνταγματικήν πλεκτάνην. Ἡ ἀποκάλυψις αὕτη προσεκάλεσε μέγαν πάταγον ἐν τῇ Βουλῇ καί ὁ πρωθυπουργός ἐπετέθη κατά τοῦ Μακρυγιάννη.

Ἐν συνεχείᾳ,ἐπηκολούθησαν αἱ στρατιωτικαί ἀνταρσίαι τῆς Στερεᾶς, ἀπό τάς ὁποίας ἀπέσχεν ὁ Μακρυγιάννης, γνωρίζων τάς προσωπικάς ἀφορμάς τῶν δυσηρεστημένων καί ἀπελπισθής ἐκ τῆς καταστάσεως, ἀπεῖχεν ὅλως τῆς πολιτικῆς. Μετά τήν ἐπάνοδον τῆς τάξεως ἐν τῇ Στερεᾷ, ὁ Κωλέττης πανίσχυρος ἐπισκέπτεται καί πάλιν τόν Μακρυγιάννην διαμένων ἐπί πολύ συνδιαλεγόμενος, ἀλλ’ ὁ Μακρυγιάννης διέμεινε πλέον ἀδιάφορος.

Μετά τό 1845, ὁ Μακρυγιάννης ἐξέρχεται πλέον τῆς οἰκίας του σπανίως. Ἀσχολεῖται μέ τόν κῆπόν του, ὅσον αἱ πληγαί καί ὅλη του ἡ σωματική κατάστασις ἐπιτρέπουν τοῦτο. Ἔχει διαμορφώσει καταλλήλως τήν προσφιλῆ του σπηλιά[31] καί διαμένει ἐκεῖ, διαμορφωθεῖσα ὡς ἀποθήκη καί τό πρόσθιον μέρος αὐτῆς τό καλογηρικόν κελλίον τοῦ γέροντος ἀγωνιστοῦ. Ἔμπροσθεν τῆς εἰσόδου ὑπάρχει κληματαριά καί γύρω ἀνθῶνας. Ὑπάρχει παραπλεύρως καί ἕτερον σπήλαιον, τό ὁποῖον προόριζε ὁ Μακρυγιάννης εἰς ναΐδριον ἑρημικόν πρός τιμήν τοῦ Ἁγίου Ἰωάννου. Ἐντός τῆς οἰκίας του ὑπῆρχε δωμάτιον, τό ὁποῖον εἶχε μετασκευάσει εἰς προσκυνητήριον ἱερόν, πλῆρες εἰκόνων, εἰς τό ὁποῖον ἐκλείετο ἐπί πολλάς ὥρας νύκτα καί ἡμέραν προσευχόμενος. Ἡ παλαιά του εὐσέβεια ηὐξάνετο μέ τήν πάροδον τοῦ χρόνου καί μετά τόν θάνατον προσφιλεστάτων τέκνων του. Τό γειτονικόν ναΐδριον τῆς Ἁγίας Αἰκατερίνης (εἰς Πλάκαν) ἔχει ἰδίαις δαπάναις ἀνακαινίση, ἀλλά σπανίως πλέον ἐκκλησιάζεται εἰς αὐτό. Ἦτο ὀλιγαρκέστατος, μόλις διά λιτοῦ γεύματος τρεφόμενος, αὐστηρός καί πιστότατος τηρητής τῶν νηστειῶν[32] καί καταλίσκων ἐλάχιστον οἶνον. Ἐπέβαλεν εἰς τόν ἑαυτόν του μεγάλους θρησκευτικούς κανόνας μακρῶν προσευχῶν καί χιλιάδων γονυκλισιῶν καί μετανοιῶν.

Τά τραύματά του ἐσυνέχιζον νά τοῦ δημιουργοῦν μεγάλας δυσχερείας, πυρετόν καί ἄλλα προβλήματα ὑγείας. Αἱ ἑκούσιαι στερήσεις πολλαί, συνχέων τήν ἰδίαν δυστυχίαν μέ τήν τοιαύτην τῆς πατρίδος. Ἡ μέριμνά του διά τήν πατρίδα συνεχής καί τεραστία, διά τοῦτο ὀνομάζει ἑαυτόν «πατριδοφύλακα». Ἡ λέξις αὕτη δηλώνει τόν χαρακτῆρα τοῦ μεγάλου αὐτοῦ ἥρωος καί θεοσεβῆ πατριώτη. Ὁ Μακρυγιάννης ὡς ὁ πλέον συντηρητικός φύλαξ τῶν συμφερόντων τοῦ κράτους, ἕνεκα τοῦ παρελθόντος αὐτοῦ ὡς ἀρχηγοῦ τῆς ὑπέρ τοῦ Συντάγματος «συνωμοσίας», ἐξελαμβάνετο ὑπό τῶν ἐν ἀγνοίᾳ πολιτικῶν ὡς ἄξιος νά ἀνατρέψῃ αὐτό τοῦτο τό κράτος καί αὐτήν ταύτην τήν βασιλικήν ἀρχήν. Οἱ φίλοι του τόν ἀπέφευγον, λόγῳ τῆς κυβερνητικῆς καί αὐλικῆς ταύτης δυσμενείας. Μόνον οἱ παλαιοί, οἱ ἐκ τῆς Ἐπαναστάσεως σύντροφοι καί συμπολεμισταί ἔμενον εἰς αὐτόν πραγματικά πιστοί διότι ἐγνώριζον ὄντως τόν μέγαν τοῦτον καλοκάγαθον πατριώτην καί πιστόν εἰς τόν Θεόν Ἕλληνα.

Δ΄. Ἐπίλογος: Διαμάχαι Πολιτικῶν κατά Σταρτιωτικῶν

            Προϋπῆρχον διαφοραί διά τήν κατάληψιν τῆς ἐξουσίας ἀπό τήν ἀρχήν τῆς Ἐπαναστάσεως, ἀλλά κατόπιν τοῦ 1823, τά σπέρματα τοῦ ἐμφυλίου πολέμου εἶχον ἀρχίσει νά φυτρώνουν καί νά γίνωνται ἄγρια ἀγκάθια, καί εἷς σοβαρός λόγος ἦτο ἡ διεκδίκησις τῆς Ἐθνικῆς περιουσίας (ἡ διανομή τῶν Ἐθνικῶν γαιῶν). «Τό ἔθνος μας ἐπῆρε τά ὅπλα κατά τῶν τυράννων του. Τετρακόσιους χρόνους εἴμεθα σκλάβοι τῶν Ὀθωμανῶν καί τώρα ἐγίναμεν ἐλεύθεροι, δώσαντες τό αἷμά μας διά τήν ἐλευθερίαν τῆς πατρίδος. …Οἱ κοτζαμπάσηδες δέν εἶδαν μέ καλό μάτι τήν ἀνάστασιν τοῦ Γένους. Αὐτοί εἶχαν πάντα τό ἕνα τους καί νιτερέσα μέ τούς Ὀθωμανούς. Μαζί μέ τούς μπέηδες καί πασάδες μᾶς καταπίεζαν, μᾶς ἔπαιρναν τό βιό μας, μᾶς καταφρονοῦσαν, μᾶς ἔγδυναν, μᾶς ρουφοῦσαν τό αἷμά μας, τσερεμέτιζαν καί ἐπλούτιζαν ἀπό τόν ἰδρώτα μας….Ἡ γῆ ἀνήκει εἰς ἡμᾶς τούς δουλευτάς της καί ὄχι στούς ὀλίγους Τουρκάρχοντας, πού τήν νέμονται μέ τό δικαίωμα τοῦ ἰσχυροτέρου, τό ὁποῖον ἀπέκτησαν ἀπό τούς Φράγκους καί τούς Ὀθωμανούς…»[33]

Οἱ μέν δίκαιοι ἀγωνισταί καί δή ὁ Μακρυγιάννης ἐβίουν ὅλην τήν ἄδικον ταύτην κατάστασιν τῶν πολιτικῶν κατά τοῦ λαοῦ. Ἡ δέ Κυβέρνησις θεωροῦσα τόν μέγαν πατριώτην Ἰωάννην Μακρυγιάννην ὡς συνωμότην, ἐξωργίζετο μᾶλλον κατ’ αὐτοῦ. Ὁ Ὄθων, ἄν καί ἐγνώριζε τήν ἀγάπην τοῦ Μακρυγιάννη πρός τό πρόσωπόν του καί τόν σεβασμόν του πρός τήν βασιλικήν ἀρχήν, οὐδέποτε ὅμως συνεχώρησε τόν «ἀρχισυνωμότην» τοῦ 1843, ὡς καί τούς ἄλλους πρωτουργούς τῆς Σεπτεμβριανῆς Ἐπαναστάσεως, Καλλέργην, Σκαρβέλην, κ.λπ. Ὁ Ὄθων ἐζήτησε τά ὀνόματα τῶν ὑπό τόν Ὅρκον τοῦ Συντάγματος ὑπογεγραμμένων «συνομοτῶν» καί ὁ Μακρυγιάννης ἠρνήθη νά δώσῃ ταῦτα.  Ἐπλάσθη κατά τοῦ Μακρυγιάννη ἔγκλημα καθοσιώσεως (ἐσχάτης προδοσίας) ὡς ἐπιβουλευθέντος τήν ζωήν τοῦ Ὄθωνος. Αἱ πρῶται ὑποψίαι ἐγενήθησαν κατά τόν Αὔγουστον ἤ Σεπτέμβριον τοῦ 1851. Βραδύτερον κατά μῆνα Ἰανουάριον 1852, αἱ ὑποψίαι αὗται μετεδόθησαν εἰς Ἀθήνας ὑπό τοῦ ταγματάρχου Β. Σκαλτσοδήμου ἐκ Λαμίας διά γράμματος πρός τόν ὑπουργόν τῶν Στραριωτικῶν, τόν Σπυρομίλιον.[34]  Οἱ λόγοι οὗτοι παρέσυραν τήν τεταραγμένην Κυβέρνησιν τοῦ Ἀντωνίου Κριεζῆ (12/12/1849-16/5/1854) εἰς τήν ἀπόφασιν δικαστικῆς καταδιώξεως τοῦ Μακρυγιάννη. Κατά τήν ἀνάκρισιν καί τήν δίκην αὐτοῦ, ἐπί συνωμοσίᾳ κατά τῆς ζωῆς τοῦ Ὄθωνος, καταφαίνεται ἡ ἐμπάθεια, ἡ ἀδικία, ἡ ἀπάνθρωπος σκληρότης τῆς Κυβερνήσεως πρός τόν Μακρυγιάννην. Ἡ διαγωγή τῆς Κυβερνήσεως πρός τόν Μακρυγιάννην μᾶλλον ὑπηγορεύθη ὑπό τοῦ Ὄθωνος διά τήν τιμωρίαν τοῦ Στρατηγοῦ ὡς αἰτίου τῆς μεταβολῆς τῆς 3ηςΣεπτεμβρίου 1843, διά τῆς ὁποίας ὁ Βασιλεύς ἐστερήθη σημαντικοῦ μέρους τῆς προτέρας Βασιλικῆς του ἰσχύος.

Ἀπό τῆς ἀρχῆς τῶν πρώτων ὑπονοιῶν, Αὔγουστον ἤ Σεπτέμβριον τοῦ 1851, ὁ Μακρυγιάννης ἐτέθη ὑπό περιορισμόν ἐν τῇ οἰκίᾳ αὐτοῦ. Ὁ περιορισμός οὗτος κατέστη αὐστηρότερος μετά τήν καταγγελίαν τοῦ Ν. Στεφανίδου. Ἡ κατά τῆς ζωῆς τοῦ Βασιλέως ἐπιβουλή ἔμελλε δῆθεν νά ἐπιχειρηθῇ τήν 25ην Μαρτίου 1852, ἀλλ’ οὐδέποτε ἔλαβε χώραν. Κατόπιν ἀρχίζει ἡ στρατιωτική ἀνάκρισις τοῦ Μακρυγιάννη. Μετά τό πρῶτον πόρισμα, τήν 13ην Ἀπριλίου 1852, ἐφυλακίσθη οὗτος ἐν ἰδιαιτέρῳ δωματίῳ τῆς οἰκίας του, φρουρά δέ μεθ’ ἑνός ἀξιωματικοῦ ἐγκατεστάθη ἐν αὐτῇ καί ἐτρέφετο εἰς βάρος τῆς οἰκογενείας. Τήν 15ην Αὐγούστου 1852, μετήχθη ὁ Μακρυγιάννης, καίτοι δεινῶς πάσχων, εἰς τάς φυλακάς τοῦ Μενδρεσέ.[35]

Ὁ Μακρυγιάννης ἐφυλακίσθη τήν 15ην Ἀπριλίου 1852 καί αὐτήν τήν ἡμέραν εἶχεν συντάξει διαμαρτυρίαν κατά τῆς προσαπτομένης αὐτῷ κατηγορίαν.[36] Μεταγόμενος ἐν ἐλεεινῇ καταστάσει ἐκ τῆς οἰκίας εἰς τόν Μενδρεσέν, ὁ δυστυχής Μακρυγιάννης μετήγετο ἐξ ἑνός μαρτυρίου εἰς ἕτερον χεῖρον. Ἡ μόνη καταφυγή τοῦ θεοσεβοῦς ἥρωος ἦτο ὁ Θεός. Ἔγραφε δέ οὗτος, τρεῖς ἡμέρας πρό τῆς μεταγωγῆς του ἐπιστολήν-προσευχήν ἐπικαλούμενος τόν Θεόν μετά σπαραγμοῦ, διά τά βάσανα, τά ὁποῖα ὑπέστη ὑπό τῆς ἀδυσωπήτου, ἀναλγήτου καί ἐχθρικῆς πρός τούς ἥρωας τῆς Ἑλληνικῆς Ἐπαναστάσεως πολιτικῆς ἐξουσίας, λέγων τά ἑξῆς, ἐν περιλήψει.[37]

Μετά τινάς ἡμέραςἀπό τήν φυλάκισιν τοῦ Μακρυγιάννη, μετέβη ὁ μοίραρχος Πτολεμαῖος εἰς αὐτόν καί τόν ηὗρε προσευχόμενον καί ἐν ᾧτόν διέκοψεν ἀποτόμως, τόν διέταξε νά ἑτοιμασθῇ διότι θά ὁδηγηθῇ εἰς τό Στρατιωτικόν Νοσοκομεῖον. Ὁ Μακρυγιάννης τόν παρεκάλεσε νά τοῦ ἐπιτραπῇ νά τελειώσῃ τήν προσευχήν του, ἀλλ’ ὁ ὠμός καί ἀσεβής Πτολεμαῖος τόν ἐρράπισε καί τόν ὡδήγησε πεζῇ, χλευαζόμενον καί ὠθούμενον διά τῶν ὑποκοπάνων τῶν ὅπλων τῶν στρατιωτῶν, εἰς τό Νοσοκομεῖον, ὅπου τόν ἐφυλάκισεν εἰς ἕν στενόν, σκοτεινόν καί ἄθλιον δωμάτιον μέ ὑγρασίαν καί δυσωδίαν.

Τήν 16ην Μαρτίου 1853, ὡδηγήθη ὁ πολυπαθής γέροντας Μακρυγιάννης εἰς τό Στρατοδικεῖον ἵνα δικασθῇ. Ἡ δίκη ἐπερατώθη τήν ἑπομένην ἡμέραν. Ὁ Στρατηγός Μακρυγιάννης μετά τοῦ λοχαγοῦ τῆς Φάλαγγος Ἰ. Σούλη  κατηγορήθησαν ἐπί συνωμοσίᾳ σκοπόν ἐχούσῃ τόν θάνατον τοῦ Βασιλέως Ὄθωνος. Ὁ μέν Ἰ. Σούλης ἠθῳώθη καί κατεδικάσθη μόνον ὁ «ἐγκληματίας» Μακρυγιάννης, ὁ ὁποῖος κατηγορήθη διά πολιτικόν ἔγκλημα καί παρεπέμφθη παρά τό Σύνταγμα καί παρά τόν Ποινικόν Νόμον εἰς Στρατιωτικόν Δικαστήριον ἵνα δικασθῇ.

Ἡ διαδικασία ἀνεπτύχθη ἐπί τῶν καταθέσεων τοῦ ψευδο-μάρτυρος Ν. Στεφανίδου, ὁ ὁποῖος εἶπε ὅτι, «ἤκουσε παρά τοῦ Μακρυγιάννη μυστηριώδεις λόγους ὅτι συνομοσία ὑπάρχει καί ὅτι ὁ βασιλεύς Ὄθων θά φονευθῇ καθ’ ὡρισμένην τινά ἡμέραν». Τό δικαστήριον στηριχθέν ἐπί τῆς μιᾶς ταύτης καί μόνης ψευδο-μαρτυρίας κατεδίκασε τόν Μακρυγιάννην εἰς θἀνατον, ἀλλά συνεστήθη εἰς τήν πλήρη βασιλικήν χάριν. Ἡ ἀντιλογία τῶν δικαστῶν ἦτο ὅτι, ὁ Μακρυγιάννης εἶναι ἀθῷος, ἀλλά καί καταδικασθείς εἰς θάνατον. Ἡ ἀπόφασις ἐξεδόθη διά ψήφων ἕξ κατά καί μιᾶς ἀθῳωτικῆς. Πρόεδρος τοῦ στρατοδικίου ἤτο ὁ Κίτσος Τζαβέλας, πιστός καί ἀφωσιωμένος εἰς τόν Βασιλέα Ὄθωνα καί προσωπικός ἐχθρός τοῦ Μακρυγιάννη ἀπό τήν περίοδον τῆς Ἐπαναστάσεως. Οἱ ἄλλοι δικασταί ἦσαν ὁ Κανέλλος Δηλιγιάννης (ἤ Δεληγιάννης)[38]  καί ὁ Ἀλέξης Βλαχόπουλος, ἀρχαῖοι ἀγωνισταί καί ἐκ τῶν οἰκογενειῶν τῶν κοτζαμπάσηδων, ἑπομένως δέν ἦσαν φίλοι τοῦ Μακρυγιάννη. Οἱ ἄλλοι τέσσαρες δικασταί ἦσαν νέοι ἄπειροι καί χειραγωγημένοι ἀξιωματικοί. Ἀπό τό δικαστήριον ὁ Μακρυγιάννης ὡδηγήθη καί πάλιν εἰς τήν φυλακήν τοῦ Στρατιωτικοῦ Νοσοκομείου. Ἡ ποινή τοῦ θανάτου μετεβλήθη συντόμως, εἰς ἰσόβια δεσμά, βραδύτερον, ἠλατώθη εἰς εἰκοσαετῆ φυλάκισιν καί τήν 25ην Ἰανουαρίου 1854, εἰς δεκαετῆ τοιαύτην. Τήν 2αν Σεπτεμβρίου 1854, διά τῆς ἐπιβολῆς τοῦ Δημητρίου Καλλέργη,[39] πανισχύρου ὑπουργοῦ κατά τήν ὑπάρχουσαν Ἀγγλογαλλικήν ἐν Ἑλλάδι «κατοχήν» καί λίαν ἀγερώχως φερομένου πρός τόν Ὄθωνα, κατωρθώθη νά ἀπαλλαγῇ τελείως ὁ δυστυχής οὗτος ἥρωας καί θεοσεβής πατριώτης Ἰωάννης Μακρυγιάννης ἀπό τήν ἄδικον ποινήν.

Ἡ διαμονή τοῦ Μακρυγιάννη εἰς τήν φυλακήν εἶχε ἐξαντλήσει τήν ζωτικότητά του καί ἔκτοτε διέμενεν οὗτος εἰς τήν οἰκίαν του ἐργαζόμενος εἰς τόν κῆπόν του καί γευματίζων μόνος ἐντός τῆς Σπηλιᾶς˙ τό βράδυ ἐπέστρεφεν εἰς τήν οἰκογένειάν του. Σκυθρωπός πλέον, οὐδέποτε γελῶν ἤ μειδιῶν καί ἡ μόνη του παρηγορία ἦσαν, ὁ Θεός καί τά μικρά του τέκνα. Ἡ ὄψις του, μέ τήν μακριάν γενειάδα καί κόμην, ὡμοίαζε μέ τοιαύτην ἑρημίτου καί μάρτυρος. Ὑψηλός καί λεπτός, εὐλύγιστος, εὐθύς καί ἀγέρωχος, εἶχε τό ἦθος τοῦ παραδοσιακοῦ Ὀρθοδόξου καί τόν ἀέρα τῆς λεβεντιᾶς τοῦ Ἕλληνος ἀγωνιστοῦ, ὁ ὁποῖος οὐδέποτε γηράσκει ἀλλά σαγινεύει μέ τήν πνευματικήν σοφίαν καί ἀπάθειαν τήν ἀπεικονιζομένην εἰς τήν μορφήν του. «Τό ἀποστεωθέν αὐτοῦ πρόσωπον, … καί ἱερατικόν συγχρόνως.»[40]

ΤόνΣεπτέμβριονκαίὈκτώβριοντοῦ 1857, μετέβηεἰςἙπτάνησονχάρινἀναψυχῆςκαίπροσκυνήσεωςτῶνἐκεῖἁγίωνλειψάνων. Τό 1859, ἐπῆγενεἰςτήνΖάκυνθον, ὅπουἔτυχεθερμοτάτηςὑποδοχῆςἀπότόνλαόν. Εἶχεν,ἐπίσης, μεταβεῖ εἰς Τῆνον διά προσκύνησιν τῆς Παναγίας καί παρέμεινεν ἐπί ἀρκετόν χρόνον εἰς τήν νῆσον ταύτην.ΕἰςτάςἈθήναςὁΜακρυγιάννηςεἶχεπροβλήματακαίἡἔχθραμεταξύαὐτοῦκαίτοῦΒασιλέωςοὐδέποτεἐξέλιψεν. Μετά τήν φυλάκισιν του ηὗρε τό κτῆμά του καταστραφέν, λεηλατηθέν καί ἐγκαταλειφθέν ἤ φθαρέν ὑπό κακοβούλων ἀνθρώπων. «Χαλασμένο σπίτι» ὠνόμασεν ὁ Μακρυγιάννης τόν οἶκόν του.[41] Ὁ υἱός του ὁ Ὄθων εἶχε ριφθῇ μετά πάθους εἰς τήν ἀντιδυναστικήν κίνησιν τῆς νεολαίας κατά τοῦ Βασιλέως. Ὁ Ὄθων Μακρυγιάννης ἀνῆκεν εἰς τήν κίνησιν τῶν νέων ὑπό τόν Ἐπαμ. Δεληγεώργην μέ σκοπόν τήν ἐκθρόνισιν τοῦ Ὄθωνος.

Τήν 10ην Ὀκτωβρίου 1862, ὁ λαός εἰσέβαλεν εἰς τά Ἀνάκτορα, ὁ Ὄθων Μακρυγιάννης εἰσῆλθεν εἰς τήν αἴθουσαν τοῦ Θρόνου, ἡ ὁποία εἶχε θρυμματισθῆ, παρέλαβε τό χρυσοῦν τοῦ Βασιλέως στέμμα καί τό μετέφερεν ὡς λάφυρον εἰς τόν οἶκόν του, ἵνα ἀπιδείξῃ τοῦτο εἰς τόν πολυπαθῆ πατέρα του. Κατά τήν Ἐπανάστασιν τῆς 10ης Ὀκτωβρίου 1862,[42] ὁ ἐπαναστάτης λαός μετέβη εἰς τόν οἶκον τοῦ Μακρυγιάννη τόν παρέλαβε καί περιήγαγεν αὐτόν θριαμβευτικῶς ἀνά τήν πόλιν. Τήν 17ην Ὀκτωβρίου 1862, διά διατάγματος τῆς Προσωρινῆς Κυβερνήσεως, ὁ Μακρυγιάννης ἀνέκτησε τόν βαθμόν τοῦ Ὑποστρατήγου καί τήν 20ην Ἀπριλίου 1864, προεβιβάσθη εἰς Ἀντιστράτηγον. Κατά τήν συγκληθεῖσαν Συνέλευσιν, ὁ Μακρυγιάννης ἐξελέγη πληρεξούσιος Ἀττικῆς, σπανίως ὅμως μετεῖχε τῶν συνεδριάσεων. Τήν 27ην Ἀπριλίου 1864, ὁ πατριδοφύλακας ὁ ἐλέγχων τάς ἐμφυλίους ἐξεγέρσεις ἀπέθανεν ἐξ ὑπερβαλλούσης σωματικῆς ἐξαντλήσεως εἰς ἡλικίαν 67 ἐτῶν (1797-1864). Ἡ κηδεία τοῦ ἥρωος τούτου ἐγένετο ἐπιβλητική, ἀκολουθήσαντος παντός τοῦ λαοῦ τῆς πρωτευούσης. Τόν ἐπικήδειον εἰς αὐτόν ἀνέγνωσεν ὁ Ἀναστ. Γούδας, τόν δέ ἐπιτάφιον ἐξεφώνησεν ὁ Ὀδ. Ἰάλεμος, ποίημα δέ πλῆρες ἐμπνεύσεως ἀπήγγειλεν ὁ Ἀχιλλεύς Παράσχος. Καί οἱ τρεῖς οὗτοι ἦσαν ἐκ τῶν νέων ἐπαναστατῶν.[43] Ὁ Θεός νά ἐλεήσῃ ἅπαντας τούς ἀγωνιστάς τῆς Ἐπαναστάσεως τοῦ 1821. Αἰωνία αὐτῶν ἡ μνήμη.

Τέλος, ἡ πολιτική κρίσις, ὡς μᾶς λέγει ὁ Στρατηγός Μακρυγιάννης, ἤρχισεν ἀπό τά πρῶτα ἔτη τῆς Ἐπαναστάσεως τοῦ 1821 καί οἱ ὑπαίτιοί της ἦσαν οἱ ξενόφερτοι διεφθαρμένοι καί ἐξηρτημένοι ἀπό τήν ἀνθελληνικήν Δύσιν[44] πολιτικοί τῆς Ἑλλάδος. Οὗτοι ἦσαν καί οἱ δημιουργοί τῶν ἐμφυλίων πολέμων καί ἁπάντων τῶν λοιπῶν ἐρίδων. Ἡ ἰδία κατάστασις συνεχίζεται ἐπί 200 ἔτη μέ μικράς μόνον ἐξαιρέσεις. Εἶναι καταστροφικόν διά τήν χώραν νά κυβερνᾶται ἀπό ἀνθέλληνας καί ἀθέους ψευδο-πολιτικούς, προδότας καί πιόνια τῶν ἐχθρῶν τῆς Ἑλλἀδος.[45] Οἱ σύγχρονοι πολιτικοί μας ἐδημιούργησαν τήν τρέχουσαν κρίσιν. Ὁ Παπανδρέου ἐπρόδωσε τόν Ἑλληνικόν πολιτισμόν, τήν γλῶσσαν, τούς θεσμούς καί τήν παράδοσίν μας. Ὁ Σημίτης κατήργησε τό Ἐθνικόν μας νόμισμα, τήν δραχμήν καί ἐπρόδωσε τήν Ἐθνικήν Κυριαρχίαν τῆς χώρας. Ὁ Τσίπρας ἐπρόδωσε τήν Μακεδονίαν καί ὅλην τήν πατρίδα μας μέ τά ἀνοικτά σύνορα εἰς τούς Μουσουλμάνους λαθρομετανάστας. Ὁ τρέχων, ἀνεπανάληπτος δικτατωρίσκος καί ἀφωρισμένος Κυριάκος, ἐσυνέχισε τήν προδοτικήν πολιτικήν τοῦ προκατόχου του καί ἐπρόδωσε καί ἅπαντας τούς πολίτας τῆς χώρας[46] παραδίδων τούτους εἰς τήν ἀπόλυτον δουλείαν τῶν προδρόμων τοῦ ἀντιχρίστου. Καιρός διά Νέαν Ἐπανάστασιν ἐστίν.

  Στρατηγός Ἰωάννης Μακρυγιάννης.
Ἐλαιογραφία (Ἀθῆναι, Ἐθνικόν Ἱστορικόν Μουσεῖον)

__________

[1] Πρόεδρος τοῦ Ἐκτελεστικοῦ Σώματος ἦτο ὁ Ἀλέξανδρος Μαυροκορδᾶτος (15/1/1822-25/4/1823). Ὁ Μαυροκορδᾶτος (1791-1865) εἶναι ἀπό τάς πλέον ἀμφιλεγομένας προσωπικότητας τῆς Ἑλληνικῆς Ἐπαναστάσεως διά τόν Μακρυγιάννην καί διά ἅπαντα τόν λαόν μας. Ἦτο κυρίαρχος προσωπικότης εἰς τάς τάξεις τῶν «ἐκσυγχρονιστῶν», διπλωμάτης καί πολιτικός, ὁ ὁποῖος διεδραμάτισε σημαντικόν ρόλον εἰς τήν πολιτικήν ζωήν τῆς χώρας κατά τήν Ἐπανάστασιν καί κατά τάς πρώτας μετεπαναστατικάς δεκαετίας. Ἀνερριχήθη εἰς τά ἀνώτατα ἀξιώματα εἰς σύντομον χρόνον ἀναλαμβάνων, διαδοχικῶς, ὡς πρόεδρος τῆς Α΄Ἐθνοσυνελεύσεως τῆς Ἐπιδαύρου (20 Δεκεμβρίου 1821-15 Ἰανουαρίου 1822), τοῦ Ἐκτελεστικοῦ Σώματοςκαί ἐν συνεχείᾳ τοῦ Βουλευτικοῦ. Μετά τήν Ἐπανάστασιν ἠγήθη τῆς ἀντιπολιτεύσεως ἐναντίον τοῦ Καποδιστρίου, ὡς ἐκφραστής τῆς Ἀγγλικῆς πολιτικῆς καί συμμετεῖχεν ἐνεργῶς εἰς τήν πολιτικήν ζωήν τῆς Ἑλλάδος διατελῶν τέσσαρας φοράς πρωθυπουργός, ἐντός τῆς περιόδου 1822-1844. Ὅρα,

(https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%95%CE%BA%CF%84%CE%B5%CE%BB%CE%B5%CF%83%CF%84%CE%B9%CE%BA%CF%8C).Ἐπίσης, (https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%92%CE%BF%CF%85%CE%BB%CE%B5%CF%85%CF%84%CE%B9%CE%BA%CF%8C).Τό Βουλευτικόν ἦτοἕν ἐκ τῶν δύο Σωμάτων, τά ὁποῖαἐδημιουργήθησαν κατά τήν Α’ Εθνοσυνέλευση τῆς Ἐπιδαύρου τό 1822. Τόἕτερονἦτο τό Εκτελεστικό. Εἰς τήν ἀρχήνἦσανἰσοδύναμα ἀλλ’ἀργότερονἔγιναν ὡρισμέναιἀλλαγαί. Τό Βουλευτικόν τόἀπετέλουν ἐκπρόσωποι ἀπό τάς ἐπαρχίας μέ θητείανἑνόςἔτους.Ἐπί Καποδιστρίου τό 1828 ἀντικατεστάθη ἀπό τό Πανελλήνιο. Ὅρα,

https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%92%CE%BF%CF%85%CE%BB%CE%B5%CF%85%CF%84%CE%B9%CE%BA%CF%8C . ΤόἘκτελεστικόνἦτο πενταμελές καί κατά τούς τύπους ὑπήγετοεἰς τόΒουλευτικόν, τάς ἀποφάσεις, τοῦὁποίου ὤφειλε νάἐκτελῇ. Οὐσιαστικῶςὅμως καί καθ΄  ὅλην τήν διάρκειαν τοῦἈγῶνοςτοῦτο εἶχε τήν πρωτοβουλίαν καί διώριζε τούς τότε  «μινίστρους», ὑπουργούς. Ἡ διάρκεια τῆς ἰσχύος τούτου ἀρχικῶςὠρίσθη ἔτησία πλήν ὅμως οὐδέποτε ἐτηρήθη. Ὅρα,

https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%95%CE%BA%CF%84%CE%B5%CE%BB%CE%B5%CF%83%CF%84%CE%B9%CE%BA%CF%8C

[2] Ὅρα, «Τα γεγονότα του 2ου έτους (1822) της Επανάστασης».https://www.timetoast.com/timelines/2-1822 . Ὅραἐπίσης, “Greece 1821-2021: The History of the Greek War of Independence”, https://greekreporter.com/2021/03/25/greek-war-of-independence-greece-revolution-1821/?nowprocket=1

[3]Ὅρα, Γιάννης Βλαχογιάννης, Εἰσαγωγή Ἀπομνημονευμάτων, σ. 21.

[4]Ἡ Πέτρα εἶναι χωρίον τοῦΔήμου Ἀλιάρτου τῆς περιφερειακῆς ἑνότητος Βοιωτίας, εἰς τήν Στερεάν Ἑλλάδα, εὑρίσκεται δέ αὕτη εἰς τούς πρόποδας τοῦὄρους Ἑλικῶνος.

[5]Εἰς τάς 9 Μαρτίου 1824 ἀρχίζει ὁ πρῶτος ἐμφύλιος μεταξύτῶνἐπαναστατημένωνἙλλήνων μέ πεδίονἐπιχειρήσεων τήν Πελοπόννησον. Οἱμέν κυβερνητικοί εἰς τό Κρανίδι καί οἱἀντικυβερνητικοί εἰς τήν Τριπολιτσάν.ὉΒ’ Εμφύλιος Πόλεμοςἀρχίζει τόν Ἰούλιοντοῦ 1824 καί συνεχίζεται ἕως τόν Ἰανουάριον τοῦ 1825. Ὅρα, https://www.notospress.gr/peloponnisos/story/61747/h-elliniki-epanastasi-toy-1821-eixe-kai-emfylio-sparagmo-me-pedio-epixeiriseon-tin-peloponniso. ὉἙλληνικός Ἐμφύλιος τῆς περιόδου 18231825ἔλαβε χώραν κατά τήν διάρκειαν τῆς Ἑλληνικῆς Ἐπαναστάσεωςὡς ἀνταγωνισμός ἰσχύος διά τήν ἡγεσίαν τῆς ἐπαναστάσεως, ἀλλά καί τοῦὑπό διαμόρφωσιν νέου Ἑλληνικοῦ κράτους. Χωρίζεται εἰς δύο φάσεις: ἡ πρώτη (Φθινόπωρον1823 – Καλοκαίρι 1824) καί ἐχαρακτηρίσθη μόνονἀπό ἐντόνους πολιτικάς διαμάχας μεταξύ Φιλικῶν καίΚοτζαμπάσηδων, ἐνᾧ ἡ δευτέρα (Ἰούλιος 1824 – Ἰανουάριος 1825) ἀπό ἐμφυλίους συρράξεις μεταξύ κυβερνητικῶν, ὑποστηριζόμενων ἀπό τήν Ἀγγλίαν, καίΠελοποννησίων. Ὅρα,

https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%95%CE%BB%CE%BB%CE%B7%CE%BD%CE%B9%CE%BA%CF%8C%CF%82_%CE%B5%CE%BC%CF%86%CF%8D%CE%BB%CE%B9%CE%BF%CF%82_%CF%80%CF%8C%CE%BB%CE%B5%CE%BC%CE%BF%CF%82_(1823%E2%80%931825)

[6] Ὅρα, Πιάδα (Νέα Ἐπίδαυρος).https://www.neaepidavros.gr/istoria/

[7]Ἡ πολιορκία τής Τριπολιτσάς ἐξεκίνησε τόν Ἀπρίλιον τοῦ 1821 καίἐτελείωσε εἰς τάς 23 Σεπτεμβρίου τοῦἰδίου ἔτους, ὅταν οἱ Ἕλληνες ἔκαμνον γενικήνἐπίθεσιν καίἀπελευθέρωσαν τήν πόλιν. Τό 1825 ἐπέρασεν αὕτηεἰς τήν κυριαρχίαν τοῦἸμπραήμ πασᾶ τῆς Αἰγύπτου, ὁὁποῖος τήν ἔκαμε περιφερειακήν του Πρωτεύουσαν.

[8] Εἰς τάς 18 Ἰανουαρίου 1823, τό Ναύπλιον ὡρίσθη ἕδρα τῆς κυβερνήσεως, ἡ ὁποία ἐγκατεστάθη ἐκεῖ τόν Ἰούνιον τοῦ 1824, καί εἰς τάς 4 Μαΐου 1827, μέ ἀπόφασιν τῆς Γ΄ Ἐθνοσυνελεύσεως, κατέστη «καθέδρα» τῆς κυβερνήσεως. Τό πρῶτον Φύλλον τῆς Ἐφημερίδος τῆς Κυβερνήσεως ἐτυπώθη εἰς τό Ναύπλιον εἰς τάς 22 Σεπτεμβρίου 1825. Τό Ἐκτελεστικόν ἐστεγάσθη εἰς τό κονάκι τοῦ Ἀγά Πασᾶ καί τό Βουλευτικόν εἰς τόν τεκέ τοῦ Ἀγά Πασᾶ. Ἡ ἕδρα τῆς κυβερνήσεωςς μετεφέρθη προσωρινῶς εἰς τήν Αἴγινα ἀπό τόν Αὔγουστον τοῦ 1827 ἕως τήν 3ην  Μαρτίου 1829 διά λόγους ἀσφαλείας, ἀλλ’ ἡ καθέδρα παρέμεινεν εἰς τό Ναύπλιον. Ὁ Ἰωάννης Καποδίστριας ἀπεβιβάσθη εἰς τό Ναύπλιον εἰς τάς 8 Ἰανουαρίου 1828. Τό 1829 ἐκτίσθη τό ἀνάκτορον τοῦ Κυβερνήτου. Ὁ Ἰωάννης Καποδίστριας ἐδολοφονήθη εἰς τάς 9 Ὀκτωβρίου 1831 ἀπό μέλη τῆς οἰκογενείας Μαυρομιχάλη ἔμπροσθεν τῆς ἐκκλησίας τοῦ Ἁγίου Σπυρίδωνος εἰς τό Ναύπλιον. Ὑπάρχουν διάφοροι ἐκδοχαί διά τήν δολοφονίαν ταύτην, ἀκόμη καί δάκτυλος Ἀγγλικός. Ἡ χώρα ἐβυθίσθη εἰς μίαν μακράν περίοδον ἀναρχίας ἕως τῆς ἀφίξεως τοῦ Βασιλέως Ὄθωνος, ὁ ὁποῖος ἀπεβιβάσθη εἰς τό Ναύπλιον εἰς τάς 25 Ἰανουαρίου 1833. Μέ τήν μεταφοράν τῆς πρωτευούσης εἰς Ἀθήνας, τό 1834,. τό Ναύπλιον μετατρέπεται εἰς μίαν τυπικήν ἐπαρχιακήν πόλιν.

[9] Ἡ Μάχη τῶν Μύλων (11-13 Ἰουνίου 1825) ἦταν πολεμική συμπλοκή κατά τήν ὁποίαν οἱ Ἕλληνες ἀπέκρουσαν τήν μεγάλην δύναμιν τοῦ Αἰγυπτιακοῦ στρατοῦ τοῦ Ἰμπραήμ πασᾶ.Ἦτο ἡ πρώτη μεγάλη νίκη τῶν Ἑλλήνων ἐναντίον τοῦ βαρβάρου τούτου καί ἔσωσεν αὕτη τό Ναύπλιον ἀπό τήν ἀπειλήν τοῦ Ἰμπραήμ. Κατά τήν διάρκειαν κατασκευῆς προχείρων ἀμυντικῶν μέτρων εἰς Μύλους, ἐπεσκέφθη τόν Μακρυγιάννην ὁ Γάλλος ναύαρχος Δεριγνύ (HenrideRigny, Ανρί ντε Ρινί). Εἰς τήν παρατήρησιν τοῦ Δεριγνύ διά τήν άδυναμίαν τῶν Ἑλληνικῶν θέσεων, ὁ θεοσεβής Μακρυγιάννης ἀπήντησεν, «Εἶναι ἀδύνατες οἱ θέσεις κι ἐμεῖς, ὅμως εἶναι δυνατός ὁ Θεός ὁποῦ μᾶς προστατεύει καί θά δείξωμεν τήν τύχη μας σ’ αὐτές τίς θέσεις τίς ἀδύνατες». (Βακαλόπουλος 1975, σ. 389)..

[10] Εἰς τάς 3 Ἰουλίου 1826 ὁ τουρκικός στρατός ἀποτελούμενος ἀπό 20.000 ἄνδρας ἐστρατοπέδευσεν εἰς τά Πατήσια καί ἐξεκίνησε τήν πολιορκίαν τῆς πόλεως τῶν Ἀθηνῶν, ἐντός τῆς ὁποίας ἦσαν κεκλεισμένοι οἱ 1.400 στρατιῶται τοῦ Ἰωάννου Γκούρα. Εἰς τούτους ἦλθον νά προστεθοῦν 100 ἄνδρες μέ ἀρχηγούς τούς, Στάθην Κατσικογιάννην, Διονύσιον Εὐμορφόπουλον καί Γεράσιμον Φωκᾶν. Οἱ σημαντικώτεροι ὁπλαρχηγοί ὑπό τάς διαταγάς τοῦ Γκούρα ἦσαν οἱ Ἰωάννης Μακρυγιάννης, Μῆτρος Λέκκας, Συμεών Ζαχαρίτσας, Νερούτσος Μπενιζέλος, Νικόλαος Δανίλης, Νικόλαος Μπενιζέλος, Δημήτριος Καψοράχης, Μῆτρος Λήτσας καί Ἀναγνώστης Ντάβαρης.Τά κανόνια τοῦ Κιουταχῆἤρχισαν ἀμέσως τό καταστροφικόν τωνἔργον, προξενοῦντα σημαντικάς φθοράς εἰς τά τείχη τῆς πόλεως. Ὁ Κιουταχῆς εἶχε ζητήσει βοήθειανἀπό τόν  Ὀμέρ πασᾶ τῆς Καρύστου, ὁὁποῖος κατέλαβε τό Καπανδρίτι καί τό ἱππικόντου ἔφθασεν ἕως τόν Πειραιᾶ. Ὁ Βάσος Μαυροβουνιώτης καί ὁ Νικόλαος Κριεζώτης ἔστησαν ἐνέδρα εἰς τά Λιόσια καί ἐφόνευσανἀρκετούς Τούρκους ἱππεῖς κατά τήν ἐπιστροφήν τούτωνἐκ τοῦ Πειραιῶς. Τούς πολιορκημένους Ἀθηναίους εἶχενἐπισκεφθῆ πρό ἡμερῶν ὁ φιλέλλην Βρετανός πλοίαρχος Χάμιλτον, ὁ ὁποῖος εἶχενεἰπεῖὅτι πάσει θυσίᾳ θά πρέπει νά κρατήσουν οἱ Ἕλληνες τό σημαντικόν αὐτό φρούριον, καθ’ ὅτιαἱ Προστάτιδες Δυνάμεις συνεζήτουν πλέον ἀνοικτά διά τήν ἀναγνώρισιν τῆς ἀνεξαρτησίας τῆς Ἑλλάδος. Τοῦτ’ ἔστιν, μέ τήν πάροδον τῶν ἡμερῶν, ἡ Ἑλλάς ἤρχετο πλησιέστερον πρός τήν  ἐλευθερίαν της.Πολύτιμοςδιά τήν ἄμυνανἦτο καί ἡἄφιξις τοῦ Κώστα Χορμοβίτη (Λαγουμιτζῆ), περιφήμου λαγουμιτζῆ, ὁ ὁποῖος εἶχε διακριθῆεἰς τήν πολιορκίαν τοῦ Μεσολογγίου. Εἰς τάς 13 Ἰουλίου 1826,ὁ Μακρυγιάννης μέ Ἀθηναίους ἐνόπλους ἐπεχείρησε ξαφνικήνἔφοδον καί ἐκτύπησε τούς Τούρκους πυροβολητάς, οἱ ὁποῖοιηὑρίσκοντοεἰς τά ἀλώνια τοῦ Γερανίου (νοτίωςτῆς πλατείαςὉμονοίας, πλησίον τοῦ Ψυρρῆ), ὅπου ἐσκότωσανἀρκετούς ἐξ αὐτῶν. Τήν ἑπομένην νύκτα οἱ Τούρκοιἐπετέθησανδιά νά καταλάβουν τούς στύλους τοῦὈλυμπίου Διός, ἀλλά τό ἐγχείρημά τωνἀπέτυχεν. ΟἱἈθηναῖοι διά νά ἀντιμετωπίσουν τά τουρκικά κανόνια εἰς τό Γεράνι, ἔστησαν κανονιοστάσια εἰς τούς Ἁγίους Ἀναργύρους.

[11]Ὅρα, Ἀπομνημονεύματα, Εἰσαγωγή Βλαχογιάννη, σ. 38.

[12] Ὁ Κάρολος Φαβιέρος (Charles Nicolas Fabvier) ἦτο Γάλλος Φιλέλλην στρατηγός καί διοικητής τοῦ τακτικοῦ στρατοῦ τῆς Ἑλλάδος κατά τήν Ἑλληνικήν Ἐπανάστασιν τοῦ 1821. Θεωρεῖται ὁ ἱκανώτερος καί ὁ πλέον ἀγαπητός ἐξ ὅλων τῶν φιλελλήνων ἀξιωματικῶν, οἱ ὁποῖοι ἠγωνίσθησαν εἰς τό πλευρόν τῶν Ἑλλήνων ἐπαναστατῶν κατά τήν περίοδον ἀπό τό 1823 ἕως τό 1828. Φοροῦσε φουστανέλλα καί εἰς τό κεφάλι του ἔφερε σαρίκι, παρόμοιον ἐκείνων τῶν στρατηγῶν Νικηταρᾶ καί Μακρυγιάννη καί γενικῶς εἶχε προσαρμοσθῆ εἰς τήν ζωήν τῶν ἀγωνιστῶν τόσο πολύ, ὥστε ὅταν τόν ἔβλεπε κάποιος, δέν ἠτο δυνατόν νά ἀντιληφθῇ ὅτι δέν ἦτο οὗτος Ἕλλην στρατηγός.

[13] Ὁ  Τόμας Γκόρντον (ἤ Θωμᾶς Γόρδων ἤἀντιστράτηγος Θωμᾶς Γόρδας, Thomas Gordon) ἦτο Βρετανός (Σκωτσέζος) συνταγματάρχης, μεγαλοκτηματίας καί περιηγητής, ἕνας ἀπό τούς πρώτους Εὐρωπαίους ἐθελοντάς, οἱ ὁποῖοι ἦλθον εἰς τήν Ἑλλάδα κατά τήνἘπανάστασιν τοῦ 1821. Μετά τήν ἅλωσιν τῆς Τριπολιτσᾶς ἔφυγε διά τήν Ἀγγλίαν καί ἐπέστρεψε καί πάλιν εἰς τήν Ἑλλάδα τήν 11ην  Μαΐου τοῦ 1826, ἔχων  μαζί του τό τελευταῖον ποσόν, ἤτοι 14.000 βρετανικάς λίρας, ἀπό τό δεύτερον δάνειον, διά τό ὁποῖον διετήρησε  τόν ἀπόλυτον ἔλεγχον διαχειρίσεώς του. Ἡ ἀποστολή, ἡ ὁποία τοῦ εἶχεν ἀνατεθῆ  ἦτο νά συνεργαστῇ μέ τόν Φαβιέρον διά  τόν σχηματισμόν τακτικοῦ στρατοῦ καί νά προετοιμάσῃ τήν ἄφιξιν τοῦ Λόρδου Κόχραν. Ὁ Μακρυγιάννης τοῦ ἐζήτησε νά ἀναλάβῃ τήν ἀρχηγίαν τοῦ στρατοῦ, ἀλλ’ ὁ Γκόρντον τοῦ ἐξήγησε πώς ἡ Ἑλληνική κυβέρνησις δέν θά ἐδέχετο κάτι τέτοιο, καθ’ ὅτι αἱ σχέσεις της μαζί του δεν ἦσαν ἁρμονικαί. Τελικῶς, μέ τήν μεσολάβησιν τοῦ Μακρυγιάννη πρός τόν Πρόεδρον τῆς Διοικητικῆς Ἐπιτροπῆς, τόν Ἀνδρέαν Ζαΐμην, ἔγινε δεκτόν νά ἀναλάβῃ τήν ἀρχηγίαν ὁ Γκόρντον. Ἔλαβε μέρος εἰς τάς ἐχθροπραξίες τοῦ 1827 εἰς τήν Καστέλλαν τοῦ Πειραιῶς καλύπτων τήν δαπάνην συγκροτήσεως τῶν ἐκστρατευτικῶν σωμάτων. Συγκεκριμένα, μέ τό κύριον σῶμα στρατοῦ, μετά ἀπό καθυστέρησιν  λόγῳ θυελλωδῶν ἀνέμων ἐπέτυχε τήν κατάληψιν τοῦ λόφου τῆς Καστέλλας, χωρίς ὅμως νά πετύχῃ τήν προέλασίν του πρός τήν Ἀκρόπολιν.Ὁ Γκόρντον παρῃτήθη ἀπό τό ἀξίωμά του καί περιορίσθη εἰς τό ἔργον τῆς ἐπιμελητείας ἕως τόν Ἰούλιον τοῦ 1827, ὁπότε ἐπέστρεψεν εἰς τήν Σκωτίαν.

[14] Ἡ ἐπιχείρησις αὕτη ὡρίσθη νά πραγματοποιηθῇ τήν νύκτα τῆς 22ας πρός τήν 23ην Ἀπριλίου 1827, ἔχοντες συμφωνήσει ὥστε κανείς νά μή ξεκινήσῃ ἄκαιρα τούς πυροβολισμούς πρίν δοθῇ τό σύνθημα διά γενικήν ἐπίθεσιν. Τό ἀπόγευμα τῆς 22ας Ἀπριλίου ἠκούσθησαν πυροβολισμοί ἐξ ἑνός Κρητικοῦ ὀχυρώματος. Οἱ Κρητικοί προεκάλουν τούς Τούρκους καί καθ’ ὡς ἐκεῖνοι ἀπήντουν, αἱ ἐχθροπραξίαι ἐγενικεύθησαν. Ὁ Καραϊσκάκης, ἄν καί βαρέως ἄρρωστος, ἔφθασεν εἰς τόν τόπον τῆς συμπλοκῆς. Ἐκεῖ μία σφαῖρα τόν ἐτραυμάτισε θανάσιμα εἰς τό ὑπογάστριον. Ὁ ἥρωας μετεφέρθη εἰς τό στρατόπεδόν του εἰς τό Κερατσίνι καί ἀφ’οὗ μετάλαβε τῶν Ἀχράντων Μυστηρίων, ὑπηγόρευσε τήν διαθήκην του, τήν ὁποίαν ὑπέγραψεν ἰδιοχείρως. Τά τελευταῖα λόγια, τά ὁποῖα εἶπεν εἰς τούς συμπολεμιστάς του, κατά τόν Στρατηγόν Μακρυγιάννην, ὁ ὁποῖος τόν ἐπεσκέφθη, ἦσαν τά ἑξῆς, «Ἐγώ πεθαίνω. Ὅμως ἐσεῖς νά εἶστε μονιασμένοι καί νά βαστήξετε τήν πατρίδα». Τήν ἑπομένην εἰς τάς 23ης  Ἀπριλίου 1827, τοῦ Ἁγίου Γεωργίου, ὁ Ἀρχιστράτηγος Γεώργιος Καραϊσκάκης ὑπέκυψεν εἰς τό θανατηφόρον τραῦμά του μέσα εἰς τό ἐκκλησάκι τοῦ Ἁγίου Νικολάου εἰς τό Κερατσίνι, ἀνήμερα τῆς ἑορτῆς του. Ἡ σορός του μετεφέρθη εἰς τήν ἐκκλησίαν τοῦ Ἁγίου Δημητρίου εἰς τήν Σαλαμῖνα, ὅπου ἐτάφη καί ἐθρηνήθη ἀπό τό πανελλήνιον ὁ μέγας οὗτος ἐπαναστάτης καί στρατάρχης τῆς Ἑλληνικῆς Ἐπαναστάσεως τοῦ 1821.

[15]Ὁρα, Τα πολιτικά κόμματα της Ελλάδας: «Ρωσικό», «Αγγλικό» και το «Γαλλικό»,https://www.zougla.gr/apopseis/article/ta-politika-komata-tis-eladas-rosiko-agliko-ke-to-galiko

[16]Ὅρα, «Ἑλληνικός Ἐμφύλιος Πόλεμος (1823–1825)», https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%95%CE%BB%CE%BB%CE%B7%CE%BD%CE%B9%CE%BA%CF%8C%CF%82_%CE%B5%CE%BC%CF%86%CF%8D%CE%BB%CE%B9%CE%BF%CF%82_%CF%80%CF%8C%CE%BB%CE%B5%CE%BC%CE%BF%CF%82_(1823%E2%80%931825)

[17] Ἡ ἐν Τροιζήνι κατ’ ἐπανάληψιν Γ΄ Ἐθνική τῶν Ἑλλήνων ΣυνέλευσιςἤΓ΄ Ἐθνοσυνέλευσις Τροιζήνας(19 Μαρτίου-5 Μαΐου 1827), συνῆλθε εἰς τήν Τροιζήνα τοῦΠόρου μέ σκοπόν τήν ὁλοκλήρωσιν τῶν ἐργασιῶν τῆς Ἐθνοσυνελεύσεως τῆς Ἐπιδαύρου (εἰς Νέαν Ἐπίδαυρον, Πιάδα) τῆς 6-16 Ἀπριλίου 1826, ἡ ὁποία εἶχε διακοπῆ λόγῳ τῶν πολεμικῶν γεγονότων.Ἡ Ἐθνοσυνέλευσις αὕτη συνέταξε καίἐπεκύρωσε τόν πρῶτονὁριστικόν καταστατικόν χάρτην τῆς Ἑλλάδος, τό «Πολιτικόν Σύνταγμα της Ελλάδος». Ἐπίσης, ἐξέλεξενὡς πρῶτον Κυβερνήτην τῆς Ἑλλάδος, τόν Ἰωάννην Καποδίστριαν.

[18] ἩΔ’ Ἐθνοσυνέλευσιςἔγινεν εἰς τό Ἄργοςἀπό τήν 11ην Ἰουλίου ἕως τήν6ην Αὐγούστου 1829, δύο ἔτη μετά τήν Γ΄ Ἐθνοσυνέλευσιν τῆς Τροιζήνας. Συνῆλθεναὕτη εἰς τόἀρχαῖον θέατρον τῆς περιοχῆςἐνᾧπροηγήθη ὁ καθιερωμένος ἁγιασμός εἰς τόν Ἱερόν Ναόν τῆς Κοιμήσεως τῆς Θεοτόκου. Εἰς τήν Ἐθνοσυνέλευσιν συμμετεῖχον 236 πληρεξούσιοι ἀπ’ ὅλην τήν Ἑλλάδα, διά πρώτην φοράνἐκλεγμένοι ἀπό ἄμεσον ψηφοφορίανεἰς τάς Ἑλληνικάς ἐκλογάς τοῦ 1829. Εἰς ταύτην ἐνεκρίθη ἡ πολιτική τοῦἸωάννου Καποδίστρια, ἐσυστάθη Γερουσία μέ 27 γερουσιαστάς εἰςἀντικατάστασιν τοῦ συμβουλευτικοῦ σώματος τοῦΠανελληνίου, τό ὁποῖον εἶχενἱδρυθῆ μέ τήν ἄφιξιν τοῦ Καποδίστρια τό προηγούμενονἔτος τό 1828 καίἐλήφθησαν σημαντικαίἀποφάσεις σχετικαί μέ τήν λειτουργίαν τοῦ κράτους, αἱ ὁποῖαι περιεγράφησαν εἰς 13 ψηφίσματα. Χαρακτηριστικῶς,ἀναφέρεται ἡ κοπή ἐθνικοῦ νομίσματος, τοῦΦοίνικα, νόμος διάἐκδίκασινὑποθέσεων εἰς τά δικαστήρια καίἡἀπαγόρευσιςἐξαγωγῆς ἀρχαιοτήτων ἀπό τήν Ἑλλάδα. Αἱ Ἑλληνικαί ἀρχαιότητες καί τά Ἑλληνορθὀδοξα κειμήλια τῆς χώρας ἔχουν καταληστευθῆ ὑπό τῶν «φίλων» μας τῶν Δυτικῶν. Καί δυστυχῶς, τό 2001, οἱ Δυτικοί διά τοῦ πράκτορός των ὡς πρωθυπουργοῦ τῆς Ἑλλάδος, τόν Ἑβραῖον Κώσταν Σημίτην (Ἀαρών Ἀβούρι), κατήργησαν τό ἐθνικόν μας νόμισμα, τήν δραχμήν, καί ἐστέρησαν τήν χώραν μας ἀπό τήν ἐθνικήν κυριαρχίαν της.

[19]Ὅρα, Συνταγματική Ιστορία. https://www.hellenicparliament.gr/Vouli-ton-Ellinon/To-Politevma/Syntagmatiki-Istoria/

[20] Ὅρα, Εθνοσυνελεύσεις στην Ελλάδα: Κατάλογος Εθνοσυνελεύσεων στην Ελλάδα. https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%95%CE%B8%CE%BD%CE%BF%CF%83%CF%85%CE%BD%CE%B5%CE%BB%CE%B5%CF%8D%CF%83%CE%B5%CE%B9%CF%82_%CF%83%CF%84%CE%B7%CE%BD_%CE%95%CE%BB%CE%BB%CE%AC%CE%B4%CE%B1.

[21]Ὅρα, ἸατροῦΑ. Γούδα, ἘπικήδιοςεἰςτόνΜακρυγιάννην, ὅπουἀναφέρειοὗτοςτούςτραυματισμούςτοῦἥρωοςἸωάννουΜακρυγιάννηεἰςἈπομνημονεύματαΜακρυγιάννη, ΕἰσαγωγήΒλαχογιάννη, σσ. 48-49.

[22]ΟἱπρούχοντεςἤπροεστοίἤκοτζαμπάσηδεςἦσανοἱἝλληνες, οἱὁποῖοισυνειργάζοντομέτούςΤούρκουςκαίἤσκουνεἰςτοπικόνἐπίπεδοντήνδιοίκησιντώνραγιάδων. Ὅρα, https://www.mixanitouxronou.gr/kakometachirisi-ke-ekmetallefsi-ton-ftochon-ragiadon-apo-tous-tourkoproskinimenous-kotzampasides/Ἕν χαρακτηριστικόν παράδειγμα τούτων εἶναι τό ἑξῆς. “Στην προεπαναστατική Πελοπόννησο, για την κάλυψη φορολογίας ύψους 1.400.000 γροσιών προς την Υψηλή Πύλη, οι κάτοικοι επιβαρύνονταν με 8.400.000 γρόσια, από τα οποία η μεγάλη πλειοψηφία, τα 5.500.000, αφορούσαν το χρηματισμό Οθωμανών αξιωματούχων και την αμοιβή των κοτζαμπάσηδων. Ακριβώς αυτήν την κατάσταση στιγμάτιζαν οι ξένοι περιηγητές της εποχής όταν ανέφεραν πως «οι Ελληνες έχουν τους μεγαλύτερους εχθρούς ανάμεσά τους: Αυτοί είναι οι κοτζαμπάσηδες (…) Κάτω από το σπαθί των Τούρκων, ο Ελληνας είναι σκλάβος, αλλά κάτω από την εξουσία των συμπατριωτών του καταληστεύεται και είναι εκατό φορές πιο δυστυχής».” Ὅρα, Οι κοτζαμπάσηδες. https://www.rizospastis.gr/story.do?id=11128192

[23] Αὐτό ἦτο πολύ σύνηθες φαινόμενον κατά τήν Βυζαντινήν περίοδον. Ὅρα, . Ἰωάννου Ν. Καλλιανιώτου, «ΟΜΟΙΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΥ 11ου καὶ 21ου ΑΙΩΝΟΣ», ChristianVivliografia, 16, Σεπτεμβρίου 2020, σσ. 1-21. https://christianvivliografia.wordpress.com/2020/09/15/%e1%bd%81%ce%bc%ce%bf%ce%b9%cf%8c%cf%84%ce%b7%cf%84%ce%b5%cf%82-%cf%84%ce%bf%e1%bf%a6-%e1%bc%91%ce%bb%ce%bb%ce%b7%ce%bd%ce%b9%cf%83%ce%bc%ce%bf%e1%bf%a6/

[24] Δυστυχῶς, ἡ Βαυαρική αὕτη ἐπιβολή συνεχίζεται ἕως τήν σήμερον διά τήν δούλην ἐν ἐλευθερίᾳ Ἑλλάδα. Ὅρα, Ἰωάννου Ν. Καλλιανιώτου, «Ἑλλάς καί Ὀρθοδοξία (1832-2015): Τό Βαυαρο-Εὐρωπαϊκόν Προτεκτορᾶτον», Κρυφό Σχολειό , 11 Νοεμβρίου 2015, σσ. 1-5. http://krufo-sxoleio.blogspot.gr/2015/11/1832-2015.html

[25]ΤόΠρωτόκολλονἐκλογῆς (25 Ἀπριλίου 1832) τοῦὌθωνοςὡςβασιλέωςὑπογράφηἀπότόνHenryJohnTemple, 3. (ViscountPalmerston)ΥποκόμηΠάλμερστον (Ἀγγλία) καίτούςπρίγκιπαςCharlesMauricedeTalleyrand-Périgord,ΣαρλΜωρίςντεΤαλλεϋράν-Περιγκόρ (Γαλλία) καίChristophHeinrichFürst vonLieven, Herrzu Mesothen (Russian: Христофор Андреевич Ливен, Khristofor Andreyevich Liven;ΚρίστοπφονΛίβεν (Ρωσία). Ἐστάληδι’ ἔγκρισινεἰςτόνΒασιλέαΛουδοβῖκον. ΟὗτοςἐξέφρασενὁρισμένααἰτήματαδιάτήνἀποδοχήντοῦἙλληνικοῦθρόνουὑπότοῦυἱοῦτουὌθωνος: (1) ΝάἐπεκταθοῦντάὅριατοῦβασιλείουἕωςτόνΒόλονκαίτήνἌρτανκαίνάπροσαρτηθοῦνἡΚρήτηκαίἡΣάμος. (2) Νάχορηγηθῇδάνειον 60 ἑκατ. Γαλλικῶνφράγκων. (3) ΝάσταλοῦνεἰςτήνἙλλάδατρίασυντάγματαΒαυαρικοῦστρατοῦ (3.500 ἄνδρες). (4)ΝάλειτουργήσῃτριμελήςἀντιβασιλείαἕωςτήνἐνηλικίωσιντοῦὌθωνος. (5) ΝάμήθεσπιστῇΣύνταγμαπρίντήνἀνάληψιντῶνκαθηκόντωνὑπότοῦβασιλέως. Καίτέλος, (6) ὁτίτλοςτοῦὌθωνοςνάεἶναι «ΒασιλεύςτῆςἙλλάδος».

ἩἈντιβασιλεία διοικοῦσετήνἙλλάδα ἀπότήνἄφιξιντοῦὌθωνοςεἰςτήνἙλλάδα, ἀπότόνἸανουάριοντοῦ 1833, ἕωςτήνἐνηλικίωσίντου, τόνἸούνιοντοῦ 1835. Τήν ἀντιβασιλείαν τήν ἀπετέλουν οἱ:

Τούς ἀνωτέρω τρεῖς, οἱ ὁποῖοι ἀπετέλουν τήν Ἀντιβασιλείαν, ἐπεκούρουν ὡς πάρεδρα μέλη οἱ:

  • Κάρολος φον Άμπελ(KarlvonAbel) – οἰκονομολόγος καί νομομαθής – ἀναπληρωματικόν μέλος τοῦ συμβουλίου καί γραμματεύς, ἐπέβλεπε τά Οἰκονομικά.
  • Ιωάννης Βαπτιστής Γκράινερ(JohannBaptistGreiner) – οἰκονομολόγος – ἐπέβλεπε τά τῆς Ἐξωτερικῆς πολιτικῆς καί ἐπώπτευε τά τῆς Ἐσωτερικῆς διοικήσεως.

Εἰς τάς 21 Ἰουλίου 1834 ὁ πατέρας τοῦ Ὄθωνος, Λουδοβίκος Α΄ της Βαυαρίας, ἀνεκάλεσε τόν Μάουρερ καί τόν Άμπελ καί τούς ἀντικατέστησε μέ τούς:

  • Έγκιντ φον Κόμπελ (ÄgidRittervonKobell) καί
  • Κάρλ Γκράινερ (Karl von Greiner).

[26]ὉσέρΡίτσαρντΤσώρτς (Sir Richard Church) ἤΡίτσαρντΤσέρτςἤΡιχάρδοςΤσούρτςἤΤζούρτζἤΤσώρτζὅπωςτόνἀνέφερονεἰςτήνἙλλάδα (1784 – 1873), ἦτανφιλέλληνας, ΒρετανόςστρατιωτικόςἀπότήνἸρλανδίαν, ὁὁποῖοςὑπηρέτησενεἰςτήνὑπηρεσίαντῆςΒρετανίαςεἰςτήνἙλλάδακαίὡςπολιτικόςτῆςἙλλάδος.

[27]ὉΚωνσταντῖνοςΜπέλλιος, ὁὁποῖοςἐγνώριζεκαλάτόνΜακρυγιάννην, τό 1836, ἑπτάἔτηἐνωρίτεραπρίνστραφεῖοὗτοςκατάτοῦὌθωνος, ἀναφέρειτάἑξῆς: «ἘκτοῦΝοσοκομείουἐξελθόντεςἐπήγαμεννάκάμωμενβίζιταντῷΜακρυγιάννῃ, ὅστιςεἶναιεἰςὀργήνἀπόμέρουςτῆςΚυβερνήσεως, διότιὑπέγραψενἀναφοράν, ἧντόΔημοτικόνΣυμβούλιονἐποίησεν, ἐντῇἀπουσίᾳτοῦβασιλέωςδιάτάςκαταχρήσειςἅπερἐποίησενὁἌρμανσμπεργκκαίοἱἐνὑπουργήμασιὄντεςΠαυαροί [Βαυαροί], διάτούςμεγάλουςφόρους, ὅπουεἰςτόἔθνοςἔβαλεκαίκυρίωςδιάτόνχαρτόσημονφόρονὅστιςκανέναμέροςτῆςΕὐρώπηςδένεἶναιτόσοβαρύς, ὥσπερἐνἙλλάδικαίδιάτήνἀπομάκρυνσιντῶνΠαυαρῶνἀπόἙλλάδοςτήνὁποίανἀδιακόπωςκατατρώγουν. Τάἐξἀμάξηςἔλεγεναὐτόςὁκαλόςἄνθρωποςκαίπατριώτηςκατάτῶνκαταχρήσεωνκαίκατ’ἐκείνωντῶνλεγομένωνπατριωτῶν, τῶνμετάτοῦἌρμανσπεργκκαίἄλλωνΠαυαρῶντήνἙλλάδαἀρμεγόντων. Αὐτόντόνἄνδρατόνἔχονταπέντεπληγάςεἰςδιάφοραμέρητοῦσώματόςτου, κερδισμέναςεἰςδιαφόρουςμάχαςὑπέρἐλευθερίαςκαίἀναγεννήσεωςτῆςΕλλάδος, ἔχουνεἰςὀργήνκαίθέλουννάἀπομακρύνουνἀπόἈθήναςὡςένακατάδικον. Ἐφρύαττενὁἀνήρκατάτῶνἐπιβούλωντῆςπατρίδοςτουκαίκατάτῶνεχθρῶναὐτῆς». Ὅρα, Ἡμερολόγιο Κωνσταντίνου Μπέλλιου,

https://el.wikisource.org/wiki/%CE%97%CE%BC%CE%B5%CF%81%CE%BF%CE%BB%CF%8C%CE%B3%CE%B9%CE%BF_%CE%9A%CF%89%CE%BD%CF%83%CF%84%CE%B1%CE%BD%CF%84%CE%AF%CE%BD%CE%BF%CF%85_%CE%9C%CF%80%CE%AD%CE%BB%CE%BB%CE%B9%CE%BF%CF%85

[28] Τό1840, ὁΜακρυγιάννηςἵδρυσε μίαν ὀργάνωσιν μέ σκοπόν τήν ἐπιβολήν Συντάγματος. Εἰς τήν ὀργάνωσινταύτην συντόμωςἐμυήθησαν ὁπλαρχηγοί καίἀγωνισταί τοῦ1821, οἱὁποῖοι εἶχον παραγκωνισθῆἀπό τούς Βαυαρούς. Τά μέλη τῆς ὀργανώσεωςἐδεσμεύοντοδι’ ὅρκουεἰς τήν πατρίδα καίτήν Ὀρθοδοξίαν. Ὡρισμένοι ἐκ τῶν ὁπλαρχηγῶν, οἱ ὁποῖοι ἐμυήθησαν ἦσαν,ὁΘεόδωρος Γρίβας, ὁ Μῆτρος Δεληγιώργης,  ὁ Νικόλαος Κριεζιώτης κ.ἄ. Ἐν συνεχείᾳ,ὁ Μακρυγιάννης ἔστρεψε τήν προσοχήν του εἰς τούς πολιτικούς καί κατέβαλε μεγάλην προσπάθειαν, ὥστε νά μυήσῃκαί ἕτερα ἔμπιστα ἄτομα. Προσήγγισε καίἐμύησε τόν ἀρχηγόν τοῦ Ρωσικοῦ κόμματος, τόν Ἀνδρέαν Ματαξᾶν, σημαντικήν προσωπικότητα τῆς ἐποχῆς˙ ἐνᾧ  ἐν  συνεχείᾳ προσεχώρησενεἰς τό κίνημα καίὁἀρχηγός τοῦἈγγλικοῦ κόμματος ὁ Ἀνδρέας Λόντος. Οἱ δύο οὗτοι κατόρθωσαν νά μυήσουν τάς πλέονἐξεχούσας προσωπικότητας τῆς ἐποχῆς, ὅπως, τόν Ρήγαν Παλαμήδην, Κωνσταντῖνον Κανάρην, Χρύσανθον Σισίνην, Κωνσταντῖνον Ζωγράφον, κ. ἄ. Διά τήν ἐπιτυχίαν του, τό κίνημα ἐχρειάζετο καίτήν συνεργασίαν τοῦ στρατοῦ. Διά τοῦτο ἐμύησαν τόν συνταγματάρχηνΔημήτριον Καλλέργην.Διά νάἐπιτύχουν τούς σκοπούς τωνἐφρόντισαν νά μεταθέσουν τοῦτονἀπό τὀἌργος εἰς τάς Ἀθήνας καί νά τόν διορίσουν στρατιωτικόν διοικητήν τῆς πόλεως τῶν Ἀθηνῶν.Ὁ Καλλέργης κατήνεγκε νά φέρῃεἰςἐπαφήν τούς κινηματίας καί μέἄλλους στρατιωτικούς, ὡς τόν Σπυρομήλιον, καί ἐπείσθησανἵνα προσχωρήσουν εἰς τήν ὀργάνωσιν. Ὀλίγον πρό τοῦ ξεσπάσματος τοῦ κινήματος,ἐσχηματίσθη τριμελής ἐπιτροπή ὑπό τῶν, Ἀνδρέου Μεταξᾶ, Ἰωάννου Μακρυγιάννη καί Δημητρίου Καλλέργη. Ἕκαστος ἐκ τούτωνἀντιπροσώπευενἕνα διαφορετικόν κόσμον, ὁ Μεταξᾶς τόν πολιτικόν, ὁ Μακρυγιάννης τόν λαϊκόν καίὁ Καλλέργης τόν στρατιωτικόν τοιοῦτον.

[29] Ὁ Ἰωάννης Κωλέττης (Δήμας) (1773–31 Αὑγούστου 1847) ἦτοἝλλην πολιτικόςεἰς τά πρῶτα ἔτη τοῦΝεοελληνικοῦ κράτους, ἱδρυτής δέ τοῦΓαλλικοῦ Κόμματος, ὑπουργός ἐξωτερικῶν καί πρωθυπουργός τῆς χώρας κατά τάς περιόδους 1834-1835 καί1844-1847. Ἀποτελεῖἕνα ἀπό τούς πλέονἀμφιλεγομένους πολιτικούς τῆς περιόδου ταύτης, καθ’ ὡς συνεδέθη, πέραν τῶν ἄλλων, μέ διαφθοράν, δωροδοκίας καί συναλλαγάς, μέ νοθείανεἰς τάςἐκλογάς, μέ τήν ἀπόκτησιν μεγάλης περιουσίας ἀπό τήν πολιτικήν, μέ τήν δίωξιν καί τήν ἐξορίαν τῆς Μαντώς Μαυρογένους καί τήν συκοφάντησιν καί τήν δολοφονίαν τοῦΟδυσσέα Ανδρούτσου. Πρό ἐτῶν συνήντησα (ὁ συγγραφεύς) εἰς ἕν διεθνές συνέδριον κάποιον ὀνομαζόμενον GabrielKolettis καί τοῦ ὠμίλησα Ἑλληνικά καί μοῦ λέγει ὅτι δέν εἶναι Ἕλληνας καί δέν γνωρίζει Ἑλληνικά. Τόν ἠρώτησα ἀπό ποῦ εἶναι καί μοῦ ἀπήντησε, εἶμαι Γάλλος. Τότε τοῦ ἀνέφερα τήν πραγματικήν του καταγωγήν καί τοῦ εἶπα διά τόν πρόγονόν του, τόν Ἰωάννην Κωλλέτην καί τό Γαλλικόν κόμμα του. Μέ ηὐχαρίστησε καί ἐχάρη πολύ, πού ἔμαθε τήν καταγωγήν του διότι κανείς ἀπό τήν οἰκογένειάν του δέν ἐγνώριζε ταύτην. Εἰς τό ἐξωτερικόν ὑπάρχουν σήμερον 100 ἑκατομμύρια Ἕλληνες καί Ἑλληνογενεῖς (Ἑλληνικῆς καταγωγῆς τῶν προγόνων των). Οἱ ἀπολωλότες ἐκ τῆς Ρωμανίας καί ἐκδεδιωγμένοι ἐκ τῆς Ἑλλάδος. Ἔχω εἰς τά 42 ἔτη μου εἰς τό ἐξωτερικόν πλείστας τοιαύτας ἐμπειρίας.

[30] Ὁ κόμης Ἀνδρέας Μεταξᾶς (1790-1860) ἦτο Κεφαλλονίτης ἀγωνιστής τῆς Ἑλληνικῆς Ἐπαναστάσεως τοῦ 1821, διπλωμάτης καί πολιτικός. Διετέλεσε πρωθυπουργός τῆς Ἑλλάδος ἀπό τάς 3 Σεπτεμβρίου 1843 ἕως τάς 16 Φεβρουαρίου 1844. Οἱ ὁπλαρχηγοί τοῦ 1821 τοῦ ἔδωσαν τό παρωνύμιον Κόντε Λάλας διότι ἐτραυματίσθη κατά τήν μάχην τοῦ Λάλα. Τό 1841 ἐχρημάτισεν ὑπουργός Στρατιωτικῶν εἰς τήν Κυβέρνησιν τοῦ Ἀλεξάνδρου Μαυροκορδάτου κατά τούς μῆνας Ἰούλιον καί Αὔγουστον. Μετά τήν παραίτησίν του ἀπό ὑπουργός Στρατιωτικῶν ἀνεμίχθη μέ  ἄλλους διά τήν παραχώρησιν Συντάγματος εἰς τήν Ἐπανάστασιν τῆς 3ης Σεπτεμβρίου 1843. Μετά τόν θάνατον τοῦ Κολοκοτρώνη (4 Φεβρουαρίου 1843), ἀνέλαβεν οὗτος ἀρχηγός τοῦ Ρωσικοῦ Κόμματος. Ὅρα, https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%A1%CF%89%CF%83%CE%B9%CE%BA%CF%8C_%CE%BA%CF%8C%CE%BC%CE%BC%CE%B1. Τήν 3ην Σεπτεμβρίου 1843, ὡς ἐπακόλουθον τοῦ κινήματος, τό ὁποῖον ἐξέσπασε τήν ἰδίαν ἡμέραν, ἔλαβεν ὑπό τοῦ Ὄθωνος ἐντολήν σχηματισμοῦ κυβερνήσεως μέ σκοπόν τήν προετοιμασίαν διά τήν ψήφισιν τοῦ Συντάγματος. Ὀλίγας ἡμέρας ἀργότερον, ὑπό τήν ἀπειλήν ὅτι ἐάν δέν ἐγἰνετο δεκτή ἡ εἰσήγησίς του θά παρῃτεῖτο, ἐπέτυχε νά πείσῃ τό ὑπουργικόν συμβούλιον διά διεύρυνσιν τῆς κυβερνήσεως μέ τήν συμμετοχήν τῶν, Ἀλεξάνδρου Μαυροκορδάτου καί Ἰωάννου Κωλέττη, ἡγετῶν τοῦ Ἀγγλικοῦ καί Γαλλικοῦ κόμματος ἀντιστοίχως.

[31]Ὅρα, Κατερίνα Σολακάκη, «Η “σπηλιά” του Μακρυγιάννη». https://www.antibaro.gr/article/31546

[32]Ἡ νηστεία, ἡ λιτή τροφή καί ἡ ἐγκράτεια ἦτο κανών ἁπάντων τῶν Ἑλλήνων. Ἡ κατάλυσις πάντων καί ἡ διακοπή τῆς νηστείας εἶναι σύγχρονα φαινόμανα «ἐξευρωπαϊσμοῦ» καί Προτεσταντισμοῦ, τά ὁποῖα ἀπεδέχθημεν ὡς ὑπέρτατα τῶν παραδοσιακῶν ἡμετέρων ἀρχῶν καί ἀξιῶν. (Sic). Ἐπλανήθημεν πλάνην πεπλανημένων.

[33]Ὅρα, Δημ. Φωτιάδη, «Ἡ Ἐπανάσταση τοῦ  ’21, Τόμος Β΄», Προκήρυξη τοῦ Μπαλῆ στήν Ἄνδρο, σ. 92.

[34]ὉΣπύροςἤΣπυρίδων Μήλιος (1800-1880), γνωστός καίὡς Σπυρομήλιος, ὑπῆρξε στρατιωτικός, ἀγωνιστής τῆς Ἐπαναστάσεως τοῦ 1821, πολιτικός, πληρεξούσιος, βουλευτής καί πέντε φορές ὑπουργός Στρατιωτικῶν, διοικητής τῆς Σχολῆς Εὐελπίδων. Ὅρα, Σπυρομίλιου, Ἀπομνημονεύματα τῆς Δευτέρας Πολιορκίας τοῦ Μεσολογγίου 1825-1826.https://catalogue.nlg.gr/Record/b.335407

[35]Εἰς τήν συμβολήν τῶν ὁδῶν Αἰόλου καί Πελοπίδα, τόν 17οναἰῶνα ἐλειτούργηὁ Μεντρέσες, δηλαδή τόὈθωμανικόνἱεροσπουδαστήριον. Κατά τήν Ὀθωνικήν περίοδονεἰς τήν Ἀθήνα, ὁ Μεντρεσές μετατράπη εἰς φυλακήν, ἡ ὁποίαἐλειτούργη ἕως τά πρῶτα ἔτη τῆς βασιλείας τοῦ Γεωργίου Α’. Ὅρα, «Ἡ Φυλακή-Κάτεργο τῆς Ἀθήνας μέ τό Μισητό Πλατάνι. Ποῖοι ἔλεγαν τήν φράση “χαιρέτα μου τόν πλάτανο” καί τί ἐννοούσαν. Τί ἀπέμεινε (βίντεο)». https://www.mixanitouxronou.gr/aytos-einai-o-platanos-tis-athinas-poy-apagchonizontan-oi-thanatopoinites-mechri-ton-19o-aiona-pos-vgike-i-frasi-chaireta-moy-ton-platano-kai-ti-simainei-vinteo/

[36]ἝνἀπόσπασμαἐκτῆςδιατριβῆςδιαμαρτυρίαςτοῦΜακρυγιάννηεἶναιτόἑξῆς:  «…Τόνάσκοτώσωἐγώβασιλεῖςκαίτώραὁποῦτόγράφωκαίτόσημειώνωαὐτόκλαίωκαίτρέμω… Πότε ἀκούσατε, κύριε συντάκτα, ὅτι ἐγώ εἶμαι θηρίον εἰς τήν κοινωνίαν; Πότε ἔβλαψα τήν πατρίδα; … Πότε ἀκούσατε σεῖς αὐτό, καί ἄλλοι ἄνθρωποι ὁποῦ ἔχουν συνείδησιν καί μέ ὀνομάζουν παράφρονα; Εἶμαι, δέν τό ἀρνοῦμαι εἰς τούς φρονοῦντας οὕτω, καί νά σᾶς εἴπω διατί εἶμαι παράφρων… Ἔχω δύο πληγάς εἰς τήν κεφαλήν, ἄλλην εἰς τόν λαιμόν, ἄλλην εἰς τήν χεῖρα, ἥτις ὡς ἐκ τούτου δέν ἔχει κόκκαλα, ἄλλην εἰς τόν πόδα καί ἄλλην εἰς τήν γαστέρα, καί εἶμαι ζωσμένος μέ τά σίδερα καἰ φυλάττω τά ἔντερα ἐντός αὐτῆς… αὐτάς τάς πληγάς τάς ἔλαβον διά τήν πατρίδα, καί ὄταν ἀλλάζῃ ὁ καιρός, οἱ δριμύτατοι πόνοι μέ καθιστῶσι παράφρονα…». Ὅρα, «Εἰσαγωγή Βλαχογιάννη», Ἀπομνημονεύματα Μακρυγιάννη, σ. 80.

[37]«…Καί τώρα γράφω μέ δάκρυα… καί δέν μᾶς ἀκοῦς καί δέν μᾶς βλέπεις… φυλακωμένοι ἕξι μῆνες ὅλοι μας καί μέ φρουρά, καί νά κοιτάζω αὐτούς. Καί νά σκούζω νύχτα καί ἡμέρα ἀπό τίς πληγές μου, καί νά βλέπω τή δυδτυχισμένη μου φαμιλιά καί τά παιδιά μου πνιμένα εἰς τά κλάματα καί ξυπόλυτα. Καί ἕξι μῆνες φυλακωμένος σέ δύο ἀδρασκελιές κάμαρη… καί γιατρόν νά μή βλέπωμεν, οὔτε ν’ ἀφίνουν κανένα νά πλησιάσῃ νά μᾶς ἰδῇ,… ἀρρώστησε ἡ φαμελιά μου… Τέλος πάντων ὅλοι θέλουν νά χαθοῦμε˙ μᾶς κάνουν ἀνάκρισες ὁλουνῶν, κατ’ οἶκον ἔρευνα, σπίτια, κατώγεια, ταβάνια, κασσέλες, εἰκόνες δικές σου… Ἦρθαν ὕστερα ἀνακριτές καί ξετάζουν τήν φαμιλιά μου διατί νἄχω μεγάλο κομπολόγι [κομποσχοίνι] καί ποιός καλόγερος μοῦ τὄδοσε… Καί σέ ἕξι μῆνες μᾶς θυμήθηκαν, καί τίς δεκατρεῖς τουτουνοῦ τοῦ μῆνα, Αὐγούστου 12, ἦρθε «μοίραρχος μέ τήν στολή του, ὁποῦ μᾶς φύλαγε, καί μοῦ λέγει νά πάγω εἰς τήν φυλακή τοῦ Μεντρεσέ, ὁποῦ φυλακώνουν τούς κακούργους…». Ὅρα, «Εἰσαγωγή Βλαχογιάννη», Ἀπομνημονεύματα Μακρυγιάννη, σ. 81.

[38] Τά ἀπομνημονεύματα τοῦ Δεληγιάννη εἶναι ἡ «φωνή τῶν κοτσαμπάσηδων καί τῶν προεστῶν», κατά τόν Κωνσταντῖνον Δημαρᾶν. Τάἀπομνημονεύματά του θεωροῦνται ἀπό τούς ἱστορικούς ἀρκετά ἀμφιλεγόμενα. Μέ τήν ἀρχήν τοῦ κειμένου του, ἕνας βασικός στόχος τῶν γραπτῶν του φαίνεται πώς εἶναι νά τεκμηριώσῃ τήν ὑφεσιακή, ἔναντι τῶν Τούρκων, στάσιν τοῦ πατέρα του ὡς εὐεργετικήνδιά τόν Ἑλληνικόν πληθυσμόν καί τή διατήρησιν τῆς εἰρήνης εἰς τόν Μοριά. Ἕνας ἀπό τούς στόχους τοῦ τρίτομου ἔργου του θεωρεῖται πώς εἶναι νάἐξυψώσῃ τήν οἰκογένειάν του καί γενικῶς τήν τάξιν τῶν προκρίτων ἀγωνιστῶν (κοτσαμπάσηδων), τούς ὁποίους ὑπερασπίζεται σθεναρῶςἔναντι ἄλλων σημαντικῶνἀγωνιστῶν τῆς Ἐπαναστάσεως, οἱ ὁποῖοιἀνῆκον εἰς ἄλλας («κατωτέρας») τάξεις. Ἐντός τῶν κειμένων του εἶναι ἐμφανής ἡἐπιθετική κριτική του ἔναντι ἀρκετῶν ἀγωνιστῶν τῆς Ἐπαναστάσεως καί κυρίως κατά τοῦ Θεοδώρου Κολοκοτρώνη, Ἰωάννου Μακρυγιάννη κ. ἄ. Ἐπίσης ἀναφέρεται καίεἰς αἱματηράς διαμάχας τῶν οἰκογενειῶν τῶν προκρίτων-κοτσαμπάσηδων τῆς Πελοποννήσου πρό τῆςἘπαναστάσεως, αἱ ὁποῖαι συνετέλεσαν σημαντικῶςεἰς τήν ἔναρξιν ταύτης. Συγκρινόμενα τά ἀπομνημονεύματα τούτου μέτά τοιαῦτα τοῦ Μακρυγιάννη ἤ τοῦ Κασομούλη, δέν εἶναι ἀνάλογα «ἀπό τήν ἄποψη τῆς παιδείας».Ἀπεβίωσεν εἰς Ἀθήνας τήν 18ην Σεπτεμβρίου 1862.Ὅρα, Βίκτωρ Γ. Παπαγιαννόπουλος, Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ ΔΕΛΗΓΙΑΝΝΗ ΛΙΤΙΝΑ ΛΙΘΙΝΟΥ LITINUS …

https://books.google.gr/books?id=L03HBgAAQBAJ&pg=PT350&lpg=PT350&dq=%CE%BA%CE%91%CE%9D%CE%88%CE%9B%CE%9B%CE%9F%CF%82+%CE%B4%CE%95%CE%9B%CE%97%CE%93%CE%99%CE%86%CE%9D%CE%9D%CE%97%CF%82+%CE%A0%CE%88%CE%98%CE%91%CE%9D%CE%95+%CE%A3%CE%A4%CE%99%CF%82+1862&source=bl&ots=9_Yrt6PKl2&sig=XrbMgrgg0nHzctKVUzl2LtPyknM&hl=el&sa=X&ved=0CDkQ6AEwBWoVChMIjO7IjfeoyAIVw9UsCh3IPgh3#v=onepage&q=%CE%BA%CE%91%CE%9D%CE%88%CE%9B%CE%9B%CE%9F%CF%82%20%CE%B4%CE%95%CE%9B%CE%97%CE%93%CE%99%CE%86%CE%9D%CE%9D%CE%97%CF%82%20%CE%A0%CE%88%CE%98%CE%91%CE%9D%CE%95%20%CE%A3%CE%A4%CE%99%CF%82%201862&f=false

[39]Τό 1843, ὁτότεσυνταγματάρχηςτοῦἱππικοῦ, ΔημήτριοςΚαλλέργης, μυήθηκε, ἀπότόνἈνδρέανΜεταξᾶκαίτόντότεπρεσβευτήντῆςΡωσίας, Κατακάζη, εἰςτήνσυνωμοσίανἐναντίοντοῦΒασιλέωςὌθωνοςμέσκοπόντήνπαραχώρησινΣυντάγματος, ἐνᾧἦλθενεἰςἐπαφήνκαίμέτόνΜακρυγιάννην (Ὅρα, ΔημήτρηΦωτιάδη, Όθωνας – Ημοναρχία, εκδόσειςΚυψέλη, Αθήνα 1963).Τόβράδυτῆς 2αςπρόςτήν 3ηνΣεπτεμβρίου 1843, ὁΚαλλέργηςλαβώντήνφρουράντῶνἈθηνῶν, ἐτέθηἐπικεφαλήςτηςκαίἐνᾧκατέστηἀπόλυτοςκύριοςτῆςπρωτευούσηςἀπηλευθέρωσετούςκρατουμένουςτῶνφυλακῶντοῦΜεντρεσέ, κατέλαβεδιάφοραδημόσιακτίριακαίἔθεσενεἰςπεριορισμόνδιαφόρουςὑπουργούςτῆςκυβερνήσεως, καθ’ ὡςκαίφιλομοναρχικούςἀξιωματικούς, ἐβάδισεκατάτῶνἈνακτόρων, ἀναγκάζωντόνὌθωναὑπότήνἀπειλήνἀκόμηκαίἑτέρωνδραστικῶνμέτρωννάπροχωρήσῃεἰςτήνπαραχώρησινΣυντάγματος, καίοὕτωςτίθεταιτέλοςεἰςτόπολίτευματῆςἀπολύτουμοναρχίας. Ἀπότήν 11ηνΣεπτεμβρίου 1843 ὡρίσθηστρατιωτικόςδιοικητήςτῶνἈθηνῶνκαίκατόπινσυμμετεῖχενὡςπληρεξούσιοςτῶνΚρητῶνεἰςτήνἐνἈθήναιςἘθνοσυνέλευσιντοῦ 1843.

[40]Ὅρα, «Εἰσαγωγή Βλαχογιάννη», Ἀπομνημονεύματα Μακρυγιάννη, σ. 84.

[41] «…Ἀφοῦμέλευτέρωσανκαίπῆγαεἰςτόχαλασμένομουσπίτικαίεἰςτήνταλαίπωρήμουοἰκογένεια… μ’ ἀνάδωσανοἱπληγές, τήνμίαΛαμπρήἐπέρσικαίτήνΛαμπρήὁποῦπέρασεπάγειδύοχρόνιατώρα… πῆγαεἰςτήνσπηλιάὁποῦναι εἰς τό περιβόλι μου νά ξανασάνω… καί μέ τό στανιό καί ἀκουμπῶντα μέ τό ξύλο ἔσωσα ἐκεῖ, μοῦ ρίχνουν πέτρες καί μέ χτυποῦν καί μαγαρισές ἀνθρώπινες ἀπάνω μου˙ «Φάγε ἀπό αὐτές, στρατηγέ Μακρυγιάννη, νά χορτάσῃς, ὁποῦθελες νά κάμῃς σύνταγμα». Καί μ’ ἀνοίγουν τόσες νέες πληγές ἀπό τά χτυπήματα κι’ ἀπό τά ἀγκυλώματα, καί μέ πάγει ὡς τήν σήμερον τό ὄμπυον, καί αἷμα ἀπό μπροστά καί ἀπό πίσω˙ ἐσάπισα, ἐσκουλήκιασα… Αὐτά ἔστειλα εἰς τήν δημαρχία κι’ ἀκρόαση δέν μοὔδωσε. Καί ξακολούθαγε αὐτό ὡς τήν παραμονή τοῦ Σωτῆρος. Κι’ ἀνήμερα μέ χτύπησαν πολύ, ἔμεινα νεκρός, δέν στανόμουν ζωντανός εἶμαι ἤ πεθαμένος … Νύχτωσα ἐκεῖ, καί μέ χέρια καί ποδάρια πῆγα κ’ ἔπεσα εἰς τό κρεββάτι μου νά μήν μέ ἰδῇ ἡ δυστυχισμένη μου οἰκογένεια…».  Ὅρα, «Εἰσαγωγή Βλαχογιάννη», Ἀπομνημονεύματα Μακρυγιάννη, σσ. 85-86. Αὕτη ἦτο ἡ ἀπάνθρωπος συμπεριφορά τῆς διεφθαρμένης πολιτείας καί τά ἀποτελέσματα τῆς μεγάλης ἐγκληματικότητος τῆς ἐπιτρεπομένης ἐν τῇ πόλει πρός τούς ἥρωας ἀγωνιστάς, οἱ ὁποῖοι ἄδοσαν καί τήν ζωήν των διά τήν ἐλευθερίαν τῆς χώρας.
[42]Τό Ψήφισμα τοῦ Ἔθνους.

Τήν νύκτα τῆς 10ης πρός 11ηνὈκτωβρίου 1862, ἐξεδόθη τό περίφημον Ψήφισμα τοῦ Ἔθνους:
«Τά δεινά τῆς Πατρίδος ἔπαυσαν. Ἅπασαι αἱἐπαρχίαι καίἡ πρωτεύουσα συνενωθεῖσαι μετά τοῦ στρατοῦἔθεσαν τέρμα εἰς αὐτά.Ὡς κοινή δέἔκφρασις τοῦἙλληνικοῦἜθνους ὁλοκλήρου κηρύττεται καί ψηφίζεται:Ἡ βασιλεία τοῦὌθωνος καταργεῖται. Προσωρινή κυβέρνησις συνιστᾶται ὅπως κυβερνήση τό κράτος μέχρι συγκαλέσεως τῆς Ἐθνικῆς συνελεύσεως, συγκειμένη ἐκ τῶν ἑξῆς πολιτῶν: Δημητρίου Βούλγαρη Προέδρου, Κωνσταντίνου Κανάρη, Βενιζέλου Ρούφου. Ἐθνική Συντακτική Συνέλευσις καλεῖται ἀμέσως πρός σύνταξιν τῆς Πολιτείας καίἐκλογήν ἡγεμόνος.
Ζήτω τόἜθνος! Ζήτω ἡ Πατρίς!Ἐγένετο εἰς Ἀθήνας ἐν ἔτει σωτηρίῳ 1862 καἰ μηνί Ὀκτωβρίῳ τῇ δεκάτῃ αὐτοῦ».

Ὅρα, «Αφιέρωμα: Τρία στρατιωτικά κινήματα που άλλαξαν την Ελλάδα – Όταν ο Όθωνας εγκατέλειψε τη χώρα». https://www.topontiki.gr/2021/09/18/afieroma-tria-stratiotika-kinimata-pou-allaxan-tin-ellada-otan-o-othonas-egkatelipse-ti-chora/

[43]Ὅρα, «Εἰσαγωγή Βλαχογιάννη», Ἀπομνημονεύματα Μακρυγιάννη, σ. 86.

[44]Ὅ Αὐστριακός καγκελλάριος Μέτερνιχ (Metternich) διετύπωνε μέ ὠμότητα τήν πολιτικήν της φιλοσοφίαν: «Μόνο οἱ μονάρχες ἔχουν δικαίωμα νά καθορίζουν τίς τύχες τῶν λαῶν. Οἱ ἡγεμόνες εὐθύνονται γιά τίς πράξεις τους μόνο ἀπέναντι στό Θεό. …Πέρα ἀπό τά ἀνατολικά σύνορά μας τριακόσιες ἤ τετρακόσιες χιλιάδες κρεμασμένοι, στραγγαλισνένοι, παλουκωμένοι δέν εἶναι καί σπουδαῖο πρᾶγμα.» Ὅρα, Κυρ. Σιμόπουλου, Πώς εἶδαν οἱ ξένοι τήν Ἑλλάδα τοῦ ’21, Α΄, σ. 26.

[45]Τι είχε προβλέψει το 2000 ο Χριστόδουλος για την Ελλάδα. http://elefteriafreedom.blogspot.com/2021/12/2000.html

[46]Ὅρα, ΧΑΤΖΗΑΝΤΩΝΙΟΥ ΔΙΚΗΓΟΡΟΣ ΟΜΙΛΙΑ, ΓΙΑ ΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΣΤΗΝ ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗ ΥΓΕΙΟΝΟΜ… http://elefteriafreedom.blogspot.com/2021/12/blog-post_20.html

 

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: